راز موفقیت تئاتر نیجریه چیست؟
در جنوب نیجریه، تئاتری وجود دارد که تنها یک سالن اجرای نمایش نیست؛ بلکه به یکی از مهمترین مراکز پرورش استعدادهای هنری این کشور تبدیل شده است.
محمدجواد عبدی – تئاترآنلاین: تئاتر «ووله سویینکا» که در سال ۱۹۵۵ در دانشگاه ایبادان تأسیس شد، طی نزدیک به هفت دهه، نسلهای متعددی از بازیگران، کارگردانان، نمایشنامهنویسان، تهیهکنندگان، طراحان صحنه، مدیران هنری و تکنسینهای تئاتر را تربیت کرده است؛ هنرمندانی که امروز بسیاری از آنها در تئاتر، تلویزیون و نالیوود، دومین صنعت فیلمسازی جهان از نظر تعداد تولید، فعالیت میکنند.
دانشجو فقط بازیگری یاد نمیگیرد
یکی از مهمترین ویژگیهای تئاتر ووله سویینکا، آموزش چندوجهی است.
دانشجویان در این مجموعه تنها به بازیگری محدود نمیشوند؛ آنها در کنار حضور روی صحنه، با طراحی لباس، گریم، نور، طراحی صدا، مدیریت تولید، کارگردانی، نمایشنامهنویسی و حتی مدیریت فرهنگی نیز آشنا میشوند.
همین نگاه باعث شده فارغالتحصیلان این مرکز، تنها بازیگر نباشند؛ بلکه بتوانند در بخشهای مختلف صنعت هنر فعالیت کنند.
کلاس درس، روی صحنه ادامه پیدا میکند
آموزش در این مجموعه تنها به کلاسهای دانشگاه محدود نیست.
دانشجویان از همان دوران تحصیل در تولید و اجرای نمایشهای حرفهای حضور دارند و تجربه عملی را در کنار آموزش آکادمیک کسب میکنند؛ تجربهای که آنها را برای ورود به بازار حرفهای هنر آماده میکند.
پلی میان دانشگاه و صنعت سینما
بسیاری از چهرههای مطرح تئاتر و سینمای نیجریه، از همین مرکز آموزشی وارد عرصه حرفهای شدهاند.
از جمله فارغالتحصیلان آن میتوان به ووله سویینکا، نخستین آفریقایی برنده جایزه نوبل ادبیات، فمی اوسوفیسان، نمایشنامهنویس برجسته و برنده جایزه بینالمللی تئاتر، و نسل جدیدی از بازیگران و فیلمسازان نالیوود اشاره کرد.
این مرکز طی سالها به پلی میان دانشگاه و صنعت فرهنگ و هنر نیجریه تبدیل شده است.
روایت داستانهای بومی، با نگاهی جهانی
یکی دیگر از ویژگیهای این مجموعه، توجه به روایتهای بومی است.
نمایشهایی که در این مرکز تولید میشوند، علاوه بر پرداختن به فرهنگ و تاریخ نیجریه، به مسائل مشترک کشورهای آفریقایی نیز میپردازند؛ موضوعاتی مانند هویت، سیاست، اقتصاد و مسائل اجتماعی.
همین رویکرد باعث شده آثار این مجموعه، مخاطبانی فراتر از مرزهای نیجریه پیدا کنند.
تئاتر؛ کارخانه تولید استعداد
آنچه تئاتر ووله سویینکا را از یک سالن نمایش متمایز میکند، نگاه بلندمدت آن به تربیت نیروی انسانی است.
این مجموعه خود را صرفاً برگزارکننده اجراهای نمایشی نمیداند؛ بلکه مأموریت اصلی خود را پرورش نسلی از هنرمندان تعریف کرده که بعدها بتوانند بدنه اصلی تئاتر، سینما و دیگر شاخههای هنر را شکل دهند.
و اما یک پرسش برای تئاتر ایران…
شاید مهمترین پرسشی که پس از مرور تجربه این مرکز مطرح میشود، این باشد که آیا در ایران نیز مراکز یا سالنهایی وجود دارند که بتوانند چنین نقشی را برای تئاتر و سینمای کشور ایفا کنند؟
آیا امروز دانشگاهها و مراکز آموزشی تئاتر، تنها محل آموزش هستند یا میتوانند به فضایی برای کشف، پرورش و معرفی نسلهای آینده بازیگران، کارگردانان، نمایشنامهنویسان، طراحان و مدیران فرهنگی تبدیل شوند؟
شاید پاسخ به این پرسش، بیش از آنکه به امکانات وابسته باشد، به نوع نگاه ما به تئاتر و آموزش هنر بازگردد؛ اینکه تئاتر را صرفاً یک اجرا ببینیم یا مدرسهای برای ساختن آینده هنر.
sceneweb.fr
