برچسب: سعید داخ

با پایان اجرای نمایش «سیندرلا» نمایش «پزشک نازنین» اجرای عمومی خود را در تماشاخانه دیوار چهارم آغاز می کند.

کارگردان نمایش «سیندرلا» عنوان کرد این اثر نمایشی برای بزرگسالان است و سیندرلا را در دنیای مدرن به تصویر می کشد.

نمایش «سیندرلا» به کارگردانی سعید داخ از اول مرداد در تماشاخانه دیوار چهارم به صحنه می رود.

سعید داخ که این روزها نمایش «سونات شب» را در مقام کارگردان روی صحنه دارد، قصد دارد نمایش «مرغ دریایی» چخوف را بدون دیالوگ و مبتنی بر حرکت روی صحنه ببرد.

به گزارش تئاتر آنلاین، سعید داخ بازیگر و کارگردان تئاتر که این روزها نمایش «سونات شب» را در تماشاخانه انتظامی خانه هنرمندان ایران روی صحنه دارد درباره این تجربه به مهر گفت: «سونات شب» متشکل از ۲ نمایشنامه کوتاه «زیبای بی اعتنا» نوشته ژان کوکتو و «ببخشید شماره عوضیه» نوشته لوسیل فلچر است که هر ۲ اثر با محوریت ۲ زن است و به مسایل زنان می پردازد.

وی ادامه داد: نمایش «سونات شب» با مشترکاتی که بین این ۲ نمایشنامه وجود داشت شکل گرفت و ۲ اپیزود نمایش دارای عنصر مشترک هستند.

کارگردان نمایش «سونات شب» با بیان اینکه تغییر خاصی در ۲ نمایشنامه «زیبای بی اعتنا» و «ببخشید شماره عوضیه» ایجاد نکرده و تنها برخی دیالوگ ها را کوتاه کرده است، اظهار کرد: بازخورد مخاطبان با این نمایش برایم جالب بود. چیزی که اتفاق افتاده این است که یا نظرها منفی است یا مثبت و هیچ نظر میانه ای وجود ندارد.

داخ با اشاره به حضور بهار نوحیان و گیلدا حمیدی به عنوان بازیگران نمایش «سونات شب» یادآور شد: من در ابتدا نمایشنامه «ببخشید شماره عوضیه» را خوانده بودم و قصد داشتم آن را اجرا کنم. به دنبال این بودم که متن دیگری را پیدا کنم که به شکل موازی با این نمایشنامه اجرا کنم. مشاوره حمیدرضا نعیمی در پیدا کردن و ترکیب نمایشنامه ها و همچنین انتخاب بازیگر به من خیلی کمک کرد.

این بازیگر عرصه تئاتر درباره برنامه های خود برای ایفای نقش بر صحنه تئاتر در سال جاری گفت: آخرین کاری که در آن بازی کردم نمایش «ترور» حمیدرضا نعیمی بود و قصد دارم امسال حتما به عنوان بازیگر روی صحنه ببرم و کارهایی به من پیشنهاد شده که در حال تصمیم گیری هستم.

وی درباره برنامه های خود برای کارگردانی تئاتر در سال جاری نیز اظهار کرد: بعد از پایان نمایش «سونات پاییزی» دوست دارم سراغ نمایش «مرغ دریایی» اثر چخوف بروم. متن کار تمام شده و باید برای سالن اجرا و آغاز تمرین ها اقدام کنم. اجرای نمایش «مرغ دریایی» برای خودم چالش بزرگی است زیرا قصد دارم این نمایش را بدون دیالوگ و مبتنی بر حرکت و فیزیک بدنی اجرا کنم.

داخ توضیح داد: در اجرای نمایش «مرغ دریایی» به سراغ کاری نو در حرکت می روم و به هیچ وجه حرکت در این نمایش مانند کارهای معمول قبلی که انجام دادیم، نخواهد بود. در این نمایش لحظه های دراماتیک از طریق حرکت ایجاد می شوند. هیجان بسیاری برای تمرین ها و تولید نمایش «مرغ دریایی» دارم و مطمئنم که برای مخاطب هم جذاب خواهد بود.

وی درباره سالن و زمان مدنظر برای اجرای نمایش «مرغ دریایی»، گفت: قصد دارم برای سالن قشقایی مجموعه تئاتر شهر اقدام کنم و اگر نوبت اجرایی در این سالن به من اختصاص پیدا نکند برای سالن های دیگر اقدام خواهم کرد. تمام تلاشم این است که نمایش «مرغ دریایی» را در نیمه دوم سال جاری به صحنه ببرم.

تئاتر آنلاین: سونات شب درواقع برگرفته از دو نمایشنامه همراه است که اولی، زیبای بی اعتنا به نویسندگی ژان کوکتو و ترجمه پرویز تاییدی و دومی نیز، ببخشید، شماره عوضیه به نویسندگی لوسیل فلچر و ترجمه منیژه محامدی هستند.

سونات شب درواقع برگرفته از دو نمایشنامه همراه است که اولی، زیبای بی اعتنا به نویسندگی ژان کوکتو و ترجمه پرویز تاییدی و دومی نیز، ببخشید، شماره عوضیه به نویسندگی لوسیل فلچر و ترجمه منیژه محامدی هستند. اینکه سعید داخ خواسته به زن بپردازد و در اولی رویکرد درون گرایانه و در دومی رویکرد برون گرایانه به مسائل خاص زنان داشته بود، اینها همان دغدغه مندی های درست تئاتری است که می تواند سمت و سوی بهتری در نگاه به دراماتورژی متون نمایشی را برایمان آشکار سازد. البته این نگاه خود می تواند دیباچه ای برای گامهای بهتر و ایجاد ایده های ناب تری شود؛ هر چند که در این مسیر ضعف ها و شکست هایی پیش روی پدیدآورندگان آثار هنری و نمایشی باشد.

زیبای بی اعتنا درباره حرمان زن است. زنی عاشق پیشه که به دنبال جلب توجه مردش است اما انگار او به بیراهه می رود و می خواهد با بی اعتنایی اش زن را مورد آزار و اذیت قرار دهد.
ژان کوکتو (به فرانسوی: Jean Cocteau) (زاده ۵ ژوئیه ۱۸۸۹ – درگذشته ۱۱ اکتبر ۱۹۶۳) شاعر، نقاش، فیلمساز، نمایشنامه نویس و کارگردان فرانسوی بود. در تئاتر آثار مشهورش اینها هستند: «اورفه»(Orphée, 1925)،«صدای انسان» (le Voix humaine, 1930)، «ماشین جهنمی»(la Machine infernal, 1934)، «هیولاهای مقدس» (les Monstres sacrés, 1940)، «زیبای بی اعتنا» (le Bel indifférent, 1940)، «عقاب دو سر» (l’Aigle à deux têtes, 1946).
ژان کوکتو گفته است: “درام یعنی سادگی در عین پیچیدگی.” کوکتو با نمایشنامه ها و اجراهایش ثابت کرده که درام مساوی با “عمل ” است. عملی معطوف به هدف و این هدف چیزی جز “افشاگری” نیست و عمل درام نویس داوری نیست بلکه شهادت دادن است و آنچه را که از زشتی ها و پلیدی ها شهادت می دهد به عنصری از اعتراض می آمیزد. ژان کوکتو معتقد به درام شاعرانه بود و می گفت: در تئاتر سحر و جادویی هست که تماشاگر را مجذوب خودش می کند و این جادو می تواند شاعرانگی آن باشد.
کوکتو می گوید:”وظیفه هنرمند این است که مسائل پیچیده را ساده کند، نه این که آن را پیچیده تر کند.” بنابراین تا اینجای کار در می یابیم که سعید داخ به کمک مشاورش حمیدرضا نعیمی و طراح صحنه اش رضا مهدی زاده مسیر را به درستی طی طریق کرده است. فهم صحنه به اقتضای توجه و دقت در فهم متن، گامی موثر است برای اینکه مخاطب نیز در طول اجرا سردرگم باقی نماند. این سادگی در گره خوردن دو عنصر ساعت (زمان) و تلفن (ارتباط) است. هر دو ابزاری مدرن هستند برای اینکه انسان به دقت و ارتباطی بهتر با دیگران برسد اما انگار هر دو وسیله منجر به بی ارتباطی و کشدار شدن و هدر رفتن زمان در روابط دو سویه و حتی عاشقانه شده اند. این تفکر بسیار موجز هست که از تلفیق و گره خوردن ده ساعت و تلفن ایجاد شده است و در هر دو نمایش کوتاه نیز به طور مشترک از ایده در طراحی استفاده شده که بسیار دقیق ما را متوجه جهان نمایش – و البته آدم های آن خواهد کرد که دچار چه مشکلاتی هستند. مشکلاتی که انگار برای درمانش نیز نباید نسخه ای پیچیده شود و این همان برخورد مدرنی است که دست و فکر مخاطب را باز می گذارد که خود به انتخاب برسد و در این باره داده پردازی ذهنی و تخیلی داشته باشد.
نمایش کوکتو بر پایه دو پرسوناژ شکل می‌گیرد که یکی از آن‌ها شنونده (مرد) و دیگری همواره گوینده است (زن). اما این شنونده یک پرسوناژ مدرن است او تنها کلمات را می‌شنود و نسبت به آن‌ها بی‌اعتناست زیرا واژگان برای او اعتبار معنایی خود را از دست داده‌اند.
در نمایش کوکتو سکوت جایگاه بالایی دارد اما سکوت با کم حرفی متفاوت است. سکوت پرسوناژ‌ها حکایت از بن بستی دارد که در آن به سر می‌برند آن‌ها برای گفت‌وگو با یکدیگر حرفی را ندارند و نمی‌توانند حرف‌هایشان را به یکدیگر بزنند از این رو در برابر یکدیگر سکوت می‌کنند. این سکوت برای یکی از آن‌ها (مرد) پذیرفتنی است اما برای دیگری(زن) شکنجه‌آور است؛ از این رو زن می‌کوشد تا ناگفته‌هایش را به زبان آورد و مردش را متقاعد نماید تا زندگی بهتری را با یکدیگر بگذارنند.
در اجرای سعید داخ، حس می شود انتخاب بازیگر تا حدی اشتباه است. از یک سو توانایی بهار نوحیان زیر سوال می رود که در قبول نقش هنوز به آن جستجوگری های ذهنی لازم دست نیافته است و شاید این در طول اجراها با دقیق شدن به موقعیت و رنجی که در آن زن متحمل می شود، قابل جبران باشد. اما مهمتر اینکه باید این زن نقصی در برابر مردش داشته باشد که مرد صورت زیبا و حالت مقدسی یافته و زن ملتمس در برابرش حرافی می کند و مرد بی اعتناتر موجبات رنجش او و کشدار شدن این شکنجه را فراهم می کند. اگر این نقص فیزیکی و صورت نازیبا باشد که در کل باید بازیگر عوض شود اما اگر چیز دیگری است و امری درونی است و این مهم نیز باید در حس و حالت بازیگر نسبت به ستودنی هایش در برابر همسرش مشهود شود که در حال حاضر نیست.
کوکتو توانست دشوارترین مسائل فلسفی انسان روزگارش را در درام هایش منعکس کند. سبک کوکتو به آهستگی خود را به دنیا تحمیل کرده است. سبکی مرکّب از خودداری کلاسیک و فانتزی عاشقانه و خیالی که به شدت با تکنیک های سورئالیستی مقید شده است.
در نمایش سونات شب، بخشی از این پیچیدگی ها و شاعرانگی ها با طراحی و استفاده از موسیقی زنده و نوازندگی ویولنسل انجام شده اما هنوز هم حس می شود که این موقعیت نیازمند بازنگری است و شاید با این بازنگری بشود کاملترین شکل ممکن را برای این بخش از اجرا در نظر گرفت.

ببخشید، شماره عوضیه
ببحشید، شماره عوضیه درباره زن است اما این بار رویکرد متن بیرونی است و بیشتر شباهت به خصلت فضولی زنانه دارد که در اینجا مورد کم توجهی جهان پیرامونش واقع می شود و این خود عاملی برای انجام جنایت علیه زن خواهد بود.
لوسیل فلچر در 28 مارس 1912 در آمریکا متولد شد و در 31 آگوست 2000 از دنیا رفت. او در کالج واسار تحصیل کرد و در سال 1933 موفق به اخذ مدرک لیسانس شد. او نویسنده‌ی نمایش‌های سینمایی، رادیویی و تلویزیونی بود. نمایشنامه «ببخشید، شماره عوضیه» او در سال 1943 به‌عنوان برترین نمایشنامه برگزیده شد و همچنین یکی از بهترین نمایشنامه‌های رادیویی محسوب می‌شود. او در سال 1960 جایزه‌ی ادگار را به ‌عنوان بهترین نمایشنامه‌ی رادیویی کسب کرد.
“لیونا استیونسن” زن ثروتمند، بهانه‌گیر، سلطه‌جو و به شدت بدگمانی است که ناراحتی‌های روحی‌اش کار او را به بستر کشانده است. او در آپارتمانی شیک با شوهرش، “هنری” زندگی می‌کند و تنها با تلفن با جهان خارج ارتباط دارد. یک شب حین تلاش برای تماس گرفتن با “هنری” در دفترش، مکالمه دو مرد درباره نقشه یک قتل را می‌شنود. او می‌کوشد با جهان خارج ـ پلیس، شرکت تلفن و حتی شوهرش “هنری” ـ تماس بگیرد و آنان را از حادثه ناگوار قریب‌الوقوع باخبر کند. اما تلاش‌های او به جائی نمی‌رسد و ساعت معهود جنایت نزدیک می‌‌شود. جنایتی که قربانی‌اش کسی جز خود “لیونا” نیست…
در نمایش‌نامه رادیوئی ۲۲ دقیقه‌ای فلچر در سال ۱۹۴۳م.؛ آگنس مورهد به اجرائی فوق‌العاده از نقش اصلی‌اش پرداخت و نمایش را به شهرت ماندگاری رساند که بر اساس آن نیز آناتول لیتواک در سال 1948م. فیلم درخشانی را تهیه کرده که چون آگنس مورهد در هالیوود ستاره نبود به جای او در فیلم این نقش را استانویک با تسلط تمام بازی کرد.
بنابراین متن قدر قدرت بودنش را در جای خودش یافته است اما در ایران نیز می تواند قدرقدت باشد و تا حدی هم با بازی گلیدا حمیدی این مهم برآورده شده است. البته همان طراحی این بار نیز در القای فضایی غریب کارآمد است و به شکل موجزی فضا را برای القای تنهایی و اینکه زنی می خواهد به برقراری ارتباطی مستحکم برسد، آماده می کند. هر چند در انجام آن به دلیل بی توجهی افراد جامعه ناکام است. اما آن اضطراب هنوز کال است و فضا باید که نفس گیرتر شود و مخاطب را حتی لحظه ای نباید به حال خود رها گرداند. مخاطب باید به این حس ممکن برسد که هر لحظه امکان دارد با شلیک گلوله یا چرخش ضربه چاقویی از پای درآید وگرنه با این روایت محض از یک فضای خشن اثر در اجرا کامل نخواهد شد و اگر چنین شود دیگر بازیگر موفقیت خود را اثبات کرده است.

منابع:
فرهادی پور، علی، هنرمندی که هرگز در پی تکرار نبود، سایت اردیبهشت
نجفیان، هومن، نقد نمایشنامه زیبای بی اعتنا، سایت ایران تئاتر
کتاب های ژان کوکتو، سایت کارا کتاب
ویکی پدیا

ایران تئاتر – رضا آشفته

کارگردان نمایش «پنجره شکسته»، روابط انسانی را مبحث کلی این اثر نمایشی می داند که این روزها در خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر روی صحنه است.

به گزارش تئاتر آنلاین، سعید داخ درباره اجرای نمایش «پنجره شکسته» که این روزها در خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر روی صحنه است به مهر گفت: نمایشنامه «پنجره شکسته» توسط حمیدرضا نعیمی و بر اساس سه قصه کوتاه از ریموند کارور نوشته شده و از آنجا که اصولا برای کارور روابط انسانی مطرح است در این اثر هم ما همان فضا را می بینیم.

وی اظهار کرد: به منظور اینکه نمایش «پنجره شکسته» در راستای نگاه کارور و روابط انسانی باشد، در کارگردانی هم به زمان و مکان نمی پردازم و روابط و اتفاقات آدم ها برایم مهم است.

این کارگردان و بازیگر تئاتر افزود: این نمایش در سه اپیزود اجرا می شود و در اپیزود اول به مبحثی جدی می پردازد و در اپیزود دوم فضایی طنز دارد و در اپیزود سوم به یک کاریکاتور از زندگی می رسیم.

داخ درباره گروه بازیگری نمایش «پنجره شکسته» گفت: در این نمایش محمدرضا چرختاب، مرجان فریقی، الهه پورجمشید، علیرضا عسگری، مسعود رمضان پور، ویدا شکروی، صدف بیرامی و خودم به عنوان بازیگر حضور داریم.

وی درباره کارگردانی و بازیگری همزمان خود در نمایش «پنجره شکسته» توضیح داد: خودم موافق کارگردانی و بازیگری همزمان نیستم ولی به دلیل اینکه نقش مورد نظر بازی ساکنی دارد، ترجیح دادم تا آن را ایفا کنم. در تمرین ها نیز یکی از بازیگران را روی صحنه می گذاشتم و نقش را کارگردانی می کردم تا در عین بازیگری، کارگردانی نقش را هم انجام داده باشم.

این هنرمند عرصه تئاتر درباره نمایشنامه «پنجره شکسته»، یادآور شد: حمیدرضا نعیمی نمایشنامه نویس خوبی است و قصه های ریموند کارور را به خوبی تبدیل به نمایشنامه کرده زیرا لحظه، ادبیات و تئاتر را به خوبی می شناسد و قلم خوبی دارد.

داخ درباره انتخاب خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر برای اجرای این اثر نمایشی، گفت: من برای اجرای نمایش «پنجره شکسته» نیاز به یک بلک باکس جمع و جور داشتم که خانه نمایش برای این اجرا بسیار مناسب بود.

نمایش «پنجره شکسته» از ۱۲ بهمن ماه در خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر به صحنه رفته و تا ۶ اسفندماه به اجرای خود ادامه می دهد. این نمایش ساعت ۲۰ به صحنه می رود.

عکس کنار خبر از رضا احمدزاده است.

نمایش «پنجره شکسته» به کارگردانی سعید داخ از روز سه شنبه ۱۲ بهمن ماه در خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر به صحنه رفت.

به گزارش تئاتر آنلاین، خانه نمایش از ۱۲ بهمن ماه با نمایش «پنجره شکسته» به نویسندگی حمیدرضا نعیمی و کارگردانی سعید داخ، پذیرای تماشاگران و علاقه مندان به هنر تئاتر شد.

در این اثر نمایشی که تا ششم اسفند ماه به تهیه کنندگی مجید داخ روی صحنه خواهد بود، محمدرضا چرختاب، مرجان فریقی، الهه پورجمشید، علیرضا عسگری، صائب دادو، مسعود رمضانپور، ویدا شکروی، صدف بیرامی و سعید داخ ایفای نقش می کنند. همچنین، آوا عبداللهی دستیار کارگردان، میثم احمدی آهنگساز، آزاد مرادی طراح پوستر و بروشور، امیرکوروش اعرابی عکاس و محمد صادقی طراح نور نمایش هستند.

علاقمندان به تماشای نمایش «پنجره شکسته» می توانند تا ششم اسفند ماه، هر روز غیر از روزهای شنبه ساعت ۲۰ به خانه نمایش واقع در میدان فردوسی، خیابان شهید موسوی (فرصت سابق) کوچه شهید محمدآقا، پلاک ۳۴ مراجعه کنند.

سعید داخ با اشاره به اجرای «شک» در تماشاخانه پندار عنوان کرد این اثر نمایشی تا پایان اجرا مخاطب را درگیر خودش می‌کند.

به گزارش تئاتر آنلاین، سعید داخ بازیگر تئاتر و تلویزیون و کارگردان تئاتر درباره فعالیت های اخیرش به مهر گفت: از ۱۶ تیرماه نمایش «شک» را در تماشاخانه پندار به صحنه برده ام. این اثر نمایشی نمایشنامه شناخته شده ای نوشته جان پاتریک شنلی با عنوان «شک یک حکایت تمثیلی»است که از روی آن فیلم هم با بازی مریل استریپ و کارگردانی نویسنده اثر ساخته شده است.

داخ درباره مضمون اثر یادآور شد: این نمایش درباره شک و تردید است و این شک تا پایان اثر مخاطب را درگیر خودش می کند. من طرح اجرای این اثر را با توجه به ویژگی های تماشاخانه پندار ریختم و چون ایده های اجرایی ام به این سالن نزدیک بود تصمیم گرفتم نمایش «شک» را در این تماشاخانه به صحنه ببرم.

بازیگر نمایش «ترور» در پایان درباره دیگر فعالیت هایش بیان کرد: نمایش «شک» اثری رئالیستی است و فضاسازی آن متفاوت با نمایش قبلی ام «به خاطر ۱۰ دلار» است که متنی ایرانی و نوشته حمیدرضا نعیمی بود البته هر دو اثر از حرکات فرم و فیزیکال به دور بودند اما قرار است سال ۹۶ نمایشی را بر پایه حرکت به صحنه ببرم.

داستان نمایشنامه «شک» درباره راهبه‌ای است که به کشیشی مظنون می‌شود اما این ظن را در درون خود تبدیل به یقین می‌کند، به طوری که مجرم و اثبات گناهکار بودنش از جرم مهم‌تر می‌شود اما در نهایت با همه نتایج و هیاهوها راهبه شک دارد و این شک روح او را می‌خورد…

نمایش «شک» به کارگردانی سعید داخ از ۱۶ تیر به مدت یک ماه در تماشاخانه پندار با بازی نرگس نیک سیرت، عاطفه جلالی، تیما پوررحمانی و احمد نیک‌پور هر شب ساعت ۲۰:۳۰ روی صحنه می رود.

از دیگر عوامل این نمایش انتخاب موسیقی میثم احمدی، طراح لباس نازی پرتوزاده ، دستیار کارگردان و منشی صحنه آوا عبداللهی، پشتیبانی محمدرضا قلی بیگیان و مدیر اجرایی مجید داخ هستند.