برچسب: علی سلیمانی

  • «خاموشان» براساس یک خاطره شکل گرفت/ نگاه تفکرمحور به مضامین مذهبی

    «خاموشان» براساس یک خاطره شکل گرفت/ نگاه تفکرمحور به مضامین مذهبی


    خیرالله تقیانی‌پور نویسنده نمایش «خاموشان» درباره شکل‌گیری ایده این اثر نمایشی و نگاهی که در نگارش آثاری با مضمون مذهبی دارد، سخن گفت.

    خیرالله تقیانی‌پور نویسنده و کارگردان تئاتر که این روزها نمایشنامه «خاموشان» را به کارگردانی علی سلیمانی در مقام نویسنده روی صحنه دارد درباره پرداختن به مضامین مذهبی و نگارش چنین آثاری به تئاتر آنلاین گفت: نمایشنامه «خاموشان» اثری اجتماعی است که به ماجرایی که در پیاده‌روی اربعین برای عده‌ای رخ می‌دهد و باعث به چالش کشیدن رفتارهای آن‌ها در گذشته می‌شود، می‌پردازد.

    وی ادامه داد: من پیش از این نیز در سال ۹۲ نمایشنامه «سمنو» را که به کارگردانی جواد نوری در تئاتر شهر اجرا شد در همین حال و هوا نوشته بودم. البته نگاه من به نمایش‌های به اصطلاح مذهبی، نگاهی تفکرمحور است به شکلی مخاطب وقتی از سالن بیرون می‌آید صرفا به سوگ ننشیند بلکه به تعقل برسد و به اتفاقی که قرن‌ها پیش رخ داده بیندیشد. البته نمایش‌هایی که با این مضمون می‌نویسم طبیعتا چاشنی‌هایی هم برای همراه کردن مخاطب دارد که «خاموشان» از این قاعده مستثنی نیست.

    تقیانی‌پور درباره شکل گیری ایده این اثر نمایشی توضیح داد: سال ۹۲ یا ۹۳ ما سفری در اربعین به کربلا داشتیم که این مسافرت همزمان شد با حمله داعش به عراق. این اتفاق خاطره مشترک من، علی سلیمانی، جواد نوری، هادی عطایی و علیرضا نوری و تعداد دیگری از دوستانمان است. مدتی قبل علی سلیمانی از من خواست این خاطره را با پرداختی جدید به نمایشنامه تبدیل کنم که با وجود فرصت کمی که داشتم این اتفاق افتاد و نمایش برای اجرا آماده شد.

    این کارگردان تئاتر درباره مضمون نمایشنامه توضیح داد: معتقدم تا سکوتی از جانب خواص رخ ندهد شاهد فاجعه‌ای نخواهیم بود و هر اتفاق و فاجعه‌ای که در طول تاریخ رخ داده است براساس سکوت و چشم پوشی خواص روی آن رخداد بوده است. این مساله مربوط به قرن‌ها قبل نیست بلکه این روزها هم شاهد چنین اتفاقاتی هستیم. فکر می‌کنم کسانی که در برابر فجایع سکوت می‌کنند عامل بروز و در واقع تشویق و ترویج کننده فسادها و جنایت‌های بزرگ هستند. نمایشنامه «خاموشان» هم نقبی می‌زند به افرادی که در طول تاریخ سکوت کردند و خاموش بودند؛ شاید اگر آن‌ها به زبان می‌آمدند و سکوت نمی کردند، شاهد اتفاقاتی تلخ نبودیم و می‌شد از حوادثی پیشگیری کرد.

    وی افزود: قصه نمایش درباره تعدادی دوست است که در مقابل اتفاقی هولناک سکوت کردند و این عذاب وجدان مدام با آن‌هاست و اذیتشان می‌کند. این دوستان در سفر پیاده روی اربعین به منزل فردی می‌روند که خودش همراه با داعش بوده و نیروی رسانه‌ای داعش بوده است به شکلی که همه اتفاقات و جنایت‌های آن‌ها را از پشت دوربین می‌دیده اما سکوت می‌کرده است و حالا تواب شده اما نمی تواند سکوتش را بشکند چون خودش شریک جرم است. این برخورد در واقع آینه این گروه دوستان می‌شود و یاد پنهان کاری خودشان می‌افتند. در نمایش گریز کوچکی هم به واقعه کربلا و سکوت خواص کوفه زده می‌شود که باعث وقوع آن فاجعه بزرگ صحرای کربلا شد.

    تقیانی پور در پایان درباره دیگر فعالیت هایش بیان کرد: نمایش «برگشتن» به کارگردانی حسین مسافرآستانه را به عنوان نویسنده در نوبت اجرا دارم که قرار است از ۸ آبان ماه در سالن چهارسو مجموعه تئاترشهر به صحنه برود. داستان نمایش در رابطه با خانواده شهیدی است که تماس‌های مشکوکی با آن‌ها گرفته می‌شود و مشخص می‌شود که انگار عزیز مفقود شده شان قرار است برگردد و در این میان شاهد اختلافاتی هستیم که برادر خانواده با اطرافیان دارد …

    نمایش «خاموشان» به نویسندگی خیرالله تقیانی‌پور و کارگردانی علی سیلمانی تا ۱۴ آبان ساعت ۱۹:۳۰ در تماشاخانه مهر به نشانی خیابان سمیه نرسیده به خیابان حافظ روی صحنه می‌رود.

  • «تئاتر مذهبی» فاصله مخاطب و تئاتر را برمی‌دارد/ نقشه‌راه نداریم

    عوامل نمایش مذهبی «مردی در آینه» ضمن تأکید بر نقش تئاتر مذهبی در آشتی دادن مخاطب عام با هنر تئاتر، از فقدان نقشه‌راه در فرآیند سیاست‌گذاری هنرهای نمایشی در کشور انتقاد کردند.

    تئاتر آنلاین- گروه هنر- آروین مؤذن‌زاده-فریبرز دارایی: علی سلیمانی و سیروس همتی ۲ هنرمند فعال در حوزه نمایشنامه‌نویسی، کارگردانی و بازیگری تئاتر که این روزها نمایش «مردی در آینه» را با موضوع زندگی و شخصیت حضرت علی (ع) در تالار وحدت روی صحنه برده‌اند، با حضور در تئاتر آنلاین در خصوص وضعیت و آسیب‌شناسی تئاتر دینی به ارائه نقطه نظرات خود پرداختند.

    سلیمانی و همتی که تجربیات متعددی در زمینه تئاتر دینی و فعالیت در این زمینه دارند، در بخش اول این نشست، ضمن نقد نبود نگاه تخصصی و روضه‌خوانی در برخی تولیدات مذهبی بر لزوم داشتن نگاه به روز و همچنین توجه به موضوعات روز که می‌توانند مفاهیم دینی و مذهبی داشته باشند و در عین حال کلیشه‌ای و تکراری نباشند، تأکید کردند.

    در بخش دوم این گفتگو نیز وجود نگاه‌های سلیقه‌ای و در عین حال نداشتن برنامه‌ریزی مناسب از سوی مدیران و مسئولان فرهنگی برای تئاتر، موضوعات مطرح شده است.

    در ادامه بخش دوم گفتگوی تئاتر آنلاین با علی سلیمانی و سیروس همتی را می‌خوانید:

    * در حوزه تئاترهای دینی و مناسبتی، بحث «سفارشی کار کردن» چند سالی است که باعث شده برخی هنرمندان برای دریافت حمایت مالی بیشتر در مدت زمان کوتاه، اثری را تولید و اجرا کنند که این روند تولید باعث پایین آمدن کیفیت آثار می‌شود. شما به عنوان هنرمند تئاتر دیدگاه‌تان درباره سفارشی کار کردن چیست؟

    سیروس همتی: من به شدت اگر کاری سفارشی باشد به ویژه در مرحله نگارش و کارگردانی، آن را قبول می‌کنم. البته در این مورد خاطره‌ای تعریف می‌کنم که می‌تواند پاسخگوی این پرسش شما باشد. در مقطعی مدیر عزیزی به من کاری را سفارش داد و همان اول کار هم یک فقره چک به مبلغی برای من صادر کرد که در تاریخ فعالیت تئاتری‌ام دریافت نکرده بودم. با ذوق در منزل شروع به نوشتن نمایشنامه کردم و یک صحنه از نمایش را نوشتم و نزد آن مدیر بردم، وی بعد از خواندن متن چند مورد اصلاحیه مطرح کرد و من پذیرفتم. بار دیگر صحنه‌ها را بازنویسی کردم ولی باز آن مدیر چند مورد اصلاحیه روی متن داشت و من پیش خود گفتم که اشکالی ندارد.

    همتی: اگر پیشنهاد سفارشی کار کردن وجود داشته باشد من می‌پذیرم ولی با شرط حفظ وجهه هنری خود و کارم نوبت به نگارش صحنه دوم نمایش رسید و وقتی آن را نوشته و به مدیر ارائه دادم، به من گفت که اصلاً این صحنه مورد قبول نیست در حالی که این صحنه بر اساس طرحی که ارائه داده بودم نوشته شده بود. جالب این بود که بر اساس طرح ارائه شده مدیر موردنظر این کار را پذیرفته و چک آن را هم پیش‌پیش به من داده بود. آنقدر این مدیر داشت اعمال نظر می‌کرد که بخش هنری کار من زیر سؤال می‌رفت. قرار بود این نمایشنامه بعدها در قالب کتابی منتشر شود و از اینکه نام سیروس همتی در پای این کتاب قید شود، باعث خجالتم بود.

    از این رو چک و مبلغی که من پرداخت شده بود به مدیر بازگرداندم. در بخش سفارش کار اگر مدیر یا مدیران اعمال‌نظر نکنند و تنها موارد جزیی که مدنظرشان هست به نمایشنامه‌نویس منتقل کنند، ایرادی ندارد. ما نمایشنامه‌های مختلفی داریم که به سفارش نهاد یا ارگانی بوده و توسط نمایشنامه نویسان مطرح ما نوشته شده‌اند و دارای وجهه هنری بالایی هستند.

    اگر پیشنهاد سفارشی کار کردن وجود داشته باشد من می‌پذیرم ولی با شرط حفظ وجهه هنری خود و کارم؛ البته این روزها به دلیل شرایط اقتصادی دیگر پیشنهاد کار سفارشی هم کمتر شده است.

    اگر مدیری بخواهد سلایق شخصی خود را در کاری سفارشی اعمال کند، من به عنوان یک نمایشنامه‌نویس و کارگردان عذر خواهم و این کار را انجام نمی‌دهم.

    * نظرتان درباره نسبت تخصص نمایشنامه‌نویسانی با دانش نسبت به موضوعات ایدئولوژیک و دینی چیست زیرا شاهد تولید و اجرای برخی آثار هستیم که به لحاظ تکنیکی و حتی اطلاعات تاریخی دارای ضعف‌هایی اساسی هستند. آیا دغدغه صرف برای تولید و اجرای کاری مذهبی کافی است؟

    علی سلیمانی: زمانی با محمد رحمانیان نمایش «روز حسین» را تمرین می‌کردیم. نمایش خوبی بود ولی به دلیل شرایط سیاسی آن مقطع زمانی این اثر به اجرا نرسید در حالی که با حذف یک مونولوگ می‌توانست شرایط اجرای اثر فراهم شود. دغدغه جای خود دارد ولی دانش هم بسیار مهم است.

    من در نمایش «دروازه ساعات» به ایفای نقش پرداختم که مخاطبان زیادی هم دارد و بیشتر به بخش تاریخی دین می‌پردازد. از سوی دیگر نمایشنامه نویسان مطرحی همچون آقای بهرام بیضایی، محمد رحمانیان، حمید امجد و محمد چرمشیر با دانشی که دارند نگاه‌های تازه‌ای را به تئاتر ایران و تئاتر مذهبی ایران ارائه می‌دهند.

    * این هنرمندان دارای تحلیل و بینش تخصصی هستند و اگر شرایط برای‌شان فراهم باشد، می‌توانند در زمینه نمایشنامه‌نویسی و کارگردانی پیشنهادهای جدیدی را به تئاتر ایران ارائه دهند.

    سلیمانی: نمایش «مردی در آینه» که این روزها در تالار وحدت اجرا می‌کنیم نیز در همین راستا است و به تئاتر و مخاطب خود پیشنهادهایی ارائه می‌دهد. برای مخاطب این نمایش به گونه‌ای است که می‌تواند نگرش متفاوت و جدیدی را به مسائل دینی و شخصیت‌های والای مذهبی ما دریافت کند. مخاطب تئاتر باید نمایش‌های مختلف را ببیند ولی باید انتخاب‌گر باشد که کدام نمایش مناسب او است.

    سلیمانی: باید به هنرمندانی که در عرصه تئاتر فعالیت می‌کنند اجازه خلاقیت داده شود چون هنرمندان خلاق آرزوهای جدیدی برای ملت می‌سازند شخصیت کمال‌الملک در فیلم زنده‌یاد علی حاتمی خطاب به ناصرالدین شاه می‌گوید: «من خلاقم، آرزو نمی‌کنم، آرزو می‌سازم». باید به هنرمندانی که در عرصه تئاتر فعالیت می‌کنند اجازه خلاقیت داده شود چون هنرمندان خلاق آرزوهای جدیدی برای ملت می‌سازند. در جامعه ما احتیاج به این است که به مردم گفته شود که اینگونه فکر نکنند که همه دزد هستند و خلافکار. در تاکسی وقتی صحبت می‌شود می‌گویند که همه دزد هستند در حالی که اینگونه نیست و من، شما و دیگران دزد نیستیم و نباید با نگاهی اینگونه همه را قضاوت کرد.

    فکر می‌کنم رسالت ما در تئاتر این است که به مخاطب امیدواری بدهیم.

    همتی: خیلی بد است که قلم و توانایی یک شخص به خاطر باورها و نوع نگاهش به جامعه امروزی و اصولی که وجود دارد شکسته شود، من با باور شخص کار ندارم و با اثر شخص کار دارم. اگر شرایطی پیش می‌آمد تا هنرمندانی که درخشان می‌نوشتند و ید بیضایی در تئاتر دینی هم داشتند، بار دیگر در این زمینه فعالیت می‌کردند و پیشنهادهای جدیدی به تئاتر ما ارائه می‌دادند، این‌ها سرچشمه‌ای می‌شدند تا باقی از این سرچشمه تغذیه کنند.

    متأسفانه آنقدر مباحث و موضوعات مختلف در هم تنیده شد که تئاتر به لحاظ نمایشنامه‌نویسی و همچنین اجرایی متزلزل شد.

    * آفتی هم وجود دارد و آن این است که در میان نسل جوان و مستعد تئاتر ایران کمتر کسی تمایل به فعالیت در حوزه تئاتر دینی و دفاع مقدس دارد زیرا آنقدر مدیران برنامه‌ریزی نامناسبی داشته‌اند و برخی هنرمندان نیز به خاطر شرایط مالی اقدام به تولید و اجرای کارهای مناسبتی بی کیفیت کرده‌اند که دیگر در میان نسل جوان تمایلی برای فعالیت در این حوزه نیست و متأسفانه همین روند باعث شده نگاه تازه‌ای وارد عرصه تئاتر دینی و موضوعی ما نشود.

    سلیمانی: ممیزی‌های بی‌دلیل نیز در این زمینه تأثیرگذار بوده است.

    * بله، وقتی ممیزی سلیقه‌ای وجود دارد هنرمند هم به این فکر می‌کند که به دنبال دردسر نباشد.

    سلیمانی: ممیزی در ابتدا قرار بود برای نمایش «مردی در آینه» نیز لحاظ شود، ولی ما مقاومت کردیم و اجازه ندادیم. نکته جالب درباره نمایش ما این است که مخاطب هم می‌خندد و هم اشک می‌ریزد. جامعه هدف ما برای این نمایش معلوم است و آموزشگاه‌ها، دانشگاه‌ها و وزارت آموزش و پرورش است. مخاطب با میل و رغبت خود به تماشای نمایش می‌آید زیرا دوست دارد در ساحت مولا علی (ع) هم بخندد و هم گریه کند، به همین خاطر است که می‌گویم تئاتر مذهبی می‌تواند فاصله میان مخاطب عادی و هنر تئاتر را بردارد.

    وقتی تعاریف مختلف درباره شخصیت والای حضرت علی (ع) وجود دارد خیلی حیف است که درباره این شخصیت تئاتر و فیلم ساخته نشود. اگر اجازه خلاقیت به هنرمندان داده شود، آثار درخشانی درباره شخصیت بزرگ مولا علی (ع) ساخته می‌شود.

    * آقای همتی شما در بخش نمایشنامه‌نویسی با موضوع ممیزی بسیار مواجه شده‌اید که البته این ممیزی بیشتر نگاه سلیقه‌ای برخی افراد و مدیران است.

    همتی: صد در صد با نگاه سلیقه‌ای مدیران و برخی افراد مواجه هستیم.

    * خب این روند چقدر برای بروز و ظهور نگاه‌های جدید در عرصه تئاتر مذهبی و موضوعی بازدارنده است؟

    همتی: طی ۲ تا ۳ سال اخیر گویا دیگر نمایشنامه‌ها توسط بازخوان‌ها و بازبین‌ها خوانده نمی‌شود و تنها با استفاده از یک الگوی ثابت فقط به دنبال حذف دشنام یا ناسزا از متن هستند. به همین خاطر وقتی نمایشنامه چاپ می‌شود جلوی اثر را می‌گیرند و ممنوع‌الکار اعلام می‌کنند. من در ابتدا این روند برایم جای سؤال داشت ولی بعد متوجه شدم که ممیزها اثر را نمی‌خوانند.

    همتی: برخی مواقع ما هنرمندان خود را می‌فروشیم و وقتی پیشنهاد فلان مبلغ میلیونی برای تولید کار ۲۰ روزه به ما داده می‌شود، هول شده و می‌پذیریم. باید وجهه خود را حفظ کنیم. وقتی در نمایشنامه‌نویسی به بن بست می‌خورم به سراغ بازیگری می‌روم و وقتی در بازیگری هم به بن بست می‌خورم، کارگردانی را انتخاب می‌کنم وگرنه آدم‌هایی مثل من زیاد هستند که دوست دارند در یک شاخه کاری سرآمد باشند. واقعاً بعضی اوقات این ممیزی‌ها فرد را خسته می‌کند و از خیر نگارش نمایشنامه می‌گذرد. وقتی نمایشنامه‌های مختلفی که می‌نویسم تأیید نمی‌شوند و تنها در میز کارم روی هم قرار می‌گیرند، دیگر انگیزه‌ای برای نوشتن باقی نمی‌ماند.

    سلیمانی: البته این خلاقیت یک هنرمند را می‌رساند که اگر در نمایشنامه‌نویسی به مانعی برخورد کند، به سراغ بازیگری یا کارگردانی برود زیرا هیچکدام این موانع برای هنرمند بازدارنده نخواهد بود. ولی حیف است که هنرمندی همچون حمید امجد دیگر نمی‌نویسد.

    * شرایط به گونه‌ای شده که جدا از ممیزی و نگاه‌های سلیقه‌ای بازدارنده، سالن‌های حرفه‌ای و مطرح تئاتر در اختیار افراد و آثاری قرار می‌گیرد که سطح کیفی و جایگاه حرفه‌ای آن مکان را تنزل می‌دهند و این امر باعث می‌شود که شأن اجرا در سالنی حرفه‌ای شکسته شود. در نتیجه این روند برخی از هنرمندان حرفه‌ای و دارای جایگاه دیگر انگیزه‌ای برای حضور و اجرا در سالنی که به راحتی در اختیار افراد فاقد نگاه و تخصصی هنری قرار می‌گیرد، ندارند.

    سلیمانی: این برمی‌گردد به مدیریت غلط و اشتباهی که در تئاتر ایران وجود دارد.

    * مدیریت اشتباه هم شأن مکان اجرا و هم تئاتر و موضوعات مدنظر را پایین آورده است. اینکه انگ «کار سفارشی» وجود داشته باشد که معنای آن تمرین و تولید یک نمایش طی ۲۰ روز برای یک سالن بزرگ در مناسبت‌ها باشد، در بین هنرمندان حرفه‌ای دافعه ایجاد می‌کند و به سراغ این بخش نمی‌آیند.

    سلیمانی: ما «شکار روباه» را با دکتر علی رفیعی بیش از ۳ ماه تمرین کردیم که در نهایت باز هم راضی از این مدت زمان تمرین نبود.

    همتی: برخی مواقع ما هنرمندان خود را می‌فروشیم و وقتی پیشنهاد فلان مبلغ میلیونی برای تولید کار ۲۰ روزه به ما داده می‌شود، هول شده و می‌پذیریم. باید وجهه خود را حفظ کنیم.

    سلیمانی: در سینما نقشه راهی وجود دارد و نقاطی را در مسیر حرکت خود مشخص کرده‌اند ولی متأسفانه این نقشه راه و مسیر در تئاتر مشخص نیست و اگر وجود دارد ما خبر نداریم.

    * اگر چنین نقشه‌راهی وجود داشته باشد که هنرمندان باید از آن مطلع باشند…

    سلیمانی: متأسفانه این نقشه راه در تئاتر وجود ندارد و مدیران فرهنگی باید برنامه و نقشه راه برای تئاتر را مشخص کنند و آن‌وقت است که هنرمندان متوجه می‌شوند که در کجای این نقشه راه قرار می‌گیرند. آن زمان است که من متوجه می‌شوم دیگر نمی‌توانم در این نقشه راه در زمینه نمایشنامه نویسی فعالیت کنم و بهتر است به سراغ بازیگری بروم یا اصلاً کار تئاتر انجام ندهم و به دنبال تجربه فیلمسازی باشم.

    این نقشه راه در سینما و موسیقی واضح‌تر است و مدیران و مسئولان فرهنگی می‌دانند که از سینما و موسیقی چه می‌خواهند ولی در تئاتر اینگونه نیست. نمی‌دانیم تئاتر از ما چه می‌خواهد در حالی که زمانی که نمایش «خشم و هیاهو» را کار می‌کردم این نقشه راه وجود داشت و دوران طلایی تئاتر بود. مدیریت و نقشه راه در آن زمان و در دوران حضور آقای حسین پاکدل و مجید شریف خدایی در تئاتر ایران وجود داشت.

    شاید الان شرایط اقتصادی هم در نبود این نقشه راه تأثیرگذار باشد ولی لازمه مدیریت این است که در شرایط سخت و دشوار نیز قابلیت برنامه‌ریزی داشته باشد. این بستر در تئاتر ایران وجود ندارد و هنرمندان نمی‌داند که در تئاتر چه فعالیت و کاری می‌تواند انجام دهد یا ندهد.

    همتی: در جامعه ما به نظر من موضوع دین‌زدگی و سیاست‌زدگی وجود دارد. همچنان معتقدم که دوران طلایی تئاترهای دینی ما مربوط به ۲ دهه قبل بود که نقشه راهی داشتیم و فعالیت‌هایی حرفه‌ای در این زمینه انجام می‌شد. احساسم بر این بود که کارهایی پلکانی انجام می‌شد و دارای برنامه‌ریزی در زمینه تئاتر دینی بودیم ولی حالا دیگر در میان مدیران هم دغدغه تئاتر دینی وجود ندارد و افرادی که تخصص و تجربه لازم در زمینه تئاتر ندارند در زمینه تئاتر دینی فعالیت می‌کنند.

    گویا شرایط اقتصادی به گونه‌ای است که دغدغه مدیران تئاتری هم دونالد ترامپ شده و دیگر توجهی به اجرای آثار دینی با کیفیت در سالن‌های نمایشی ندارند. برخی مدیران و مسئولانی که خود دروغ می‌گفتند و با هنرمندان روراست نبودند، حالا جلوی تولید و اجرای آثار با کیفیت را می‌گیرند زیرا این آثار را در مخالفت با خود می‌بینند.

  • «چشم به راه میرغضب» در مراحل نهایی تمرین

    «چشم به راه میرغضب» در مراحل نهایی تمرین


    «چشم به راه میرغضب» با نهایی شدن گروه بازیگران و عوامل اجرایی‌اش در حال سپری کردن تمرین‌های نهایی و در آستانه اجرا بعد از ایام ماه مبارک رمضان است.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی نمایش، با نهایی شدن گروه بازیگران و بخش عمده عوامل اجرایی نمایش «چشم به راه میرغضب»، تمرین‌های نهایی گروه در حال انجام است و این اثر بعد از ایام ماه مبارک رمضان روی صحنه می‌رود.

    در این نمایش بازیگرانی چون علی سلیمانی، سیروس همتی، مجید رحمتی، وحید نفر به ایفای نقش می‌پردازند که از میان آنان، علی سلیمانی و مجید رحمتی بیشترین سابقه بازی در نمایش‌های حسین کیانی در مقام نمایشنامه‌نویس و کارگردان را دارا هستند.

    در «چشم به راه میرغضب» شیوه‌ها و شگردهای نوشتاری و اجرایی حسین کیانی در تئاتر ایرانی تجربه تازه‌ای را رقم زده است که ضمن حفظ دغدغه‌ها و مسائل او، به مفهوم جدال و تبانی نیروهای متضاد در جامعه تاریخی و معاصر ایران هم نگاه تازه‌ای افکنده است. مفهومی که با جنبش مشروطه آغاز شده و همچنان پایان نیافته است.

    در نمایش تازه حسین کیانی علاوه بر وی که نویسنده نمایش، طراح و کارگردان است، بقیه عوامل عبارتند از بازیگران: علی سلیمانی، سیروس همتی، وحید نفر، مجید رحمتی، سهیل ملکی، گرافیک و طراح هنری اعلان‌های مجازی و کاغذی: مهدی دوایی، دستیار کارگردان، برنامه‌ریز و مدیر تولید: محمد حسینی، طراح و سازنده ویدئوهای تبلیغی و هنری: معصومه کیانی، روابط عمومی: نرگس کیانی، دستیار دوم کارگردان: علیرضا بابایی، مدیر صحنه و اجرا: مهرداد وهاب زاده، مشاور انتخاب موسیقی و افکت: کارن کیانی.

  • «تئاتر دینی» روضه‌خوانی روی صحنه نیست/ قصه و نگاه تازه مخاطب دارد

    «تئاتر دینی» روضه‌خوانی روی صحنه نیست/ قصه و نگاه تازه مخاطب دارد

    علی سلیمانی و سیروس همتی ۲ هنرمندی که در عرصه تئاتر دینی فعال هستند و در حال حاضر نیز نمایش «مردی در آینه» را روی صحنه دارند، درباره مشکلات و معضلات این حوزه به بحث و تبادل نظر پرداختند.

    تئاتر آنلاین -گروه هنر-فریبرز دارایی-آروین مؤذن‌زاده: ایام محرم و صفر و ماه مبارک رمضان زمان مناسبی برای اجرای نمایش‌های دینی و مذهبی است؛ آثاری که اکثراً با رویکرد پرداختن به مصائب زندگی ائمه اطهار (ع) و رویدادهای زندگی این بزرگواران روی صحنه می‌روند. در سال‌های دور شاهد اجرای نمونه‌های موفقی از این آثار بودیم که حتی بسیاری از آنها بدون در نظر گرفتن لزوم اجرا در ماه‌های ذکر شده و بدون اینکه مُهر نمایش مناسبتی بر آنها بخورد در طول سال نیز به صحنه رفتند و با نگاهی تازه و از زاویه دیدی جدید و خلاقانه به گوشه‌های از زندگی امامان معصوم پرداختند.

    اما متأسفانه چند سالی است که این روند رو به رشد معکوس شده و نه تنها کمتر شاهد اجرای آثار جذاب و با کیفیت در حوزه تئاتر مذهبی هستیم بلکه این نمایش‌ها بیشتر به سمت آثاری سطحی و شعاری گرایش پیدا کرده‌اند.

    به بهانه آسیب شناسی تئاتر دینی در سال‌های اخیر پای صحبت‌های علی سلیمانی و سیروس همتی دو هنرمند شناخته شده این حوزه نشستیم و نظرات آن‌ها را درباره سیر تئاتر مذهبی و دینی در سال‌های اخیر و کلیشه‌ها و شعارهایی که باعث فاصله گرفتن مخاطبان از این نوع نمایش‌ها شده است، جویا شدیم.

    در حال حاضر نمایش «مردی در آینه» به کارگردانی و بازی علی سلیمانی در تالار وحدت روی صحنه است که سیروس همتی نیز در این اثر نمایشی یکی از نقش‌های اصلی را برعهده دارد. این نمایش که تا ۸ خردادماه اجرا می‌شود از جمله آثاری است که در طول ۲۳ سال با نام «توبه نمی‌کنم» به کارگردانی سیدجواد هاشمی به صحنه رفته و حالا سلیمانی آن را با رویکردی و نامی جدید برای اجرا آماده کرده است.

    در بخش اول این نشست سلیمانی و همتی درباره چگونگی شکل‌گیری نمایش «مردی در آینه»، لزوم داشتن زاویه نگاه جدید در آثار مذهبی و دور شدن از کلیشه‌ها، فاصله گرفتن و بی‌انگیزگی هنرمندان شاخص تئاتر از نگارش و روی صحنه بردن نمایش‌هایی با مضامین مذهبی، مشکلات مدیریتی و نگاه تک بعدی مدیران در سفارش آثار مناسبتی و… صحبت کردند.

    در بخش اول از این نشست با ما همراه باشید:

    * در ابتدا به بهانه اجرای نمایش «مردی در آینه» که این روزها در تالار وحدت روی صحنه است توضیحی درباره چگونگی شکل‌گیری این اثر نمایشی از ایده تا اجرا ذکر کنید تا در ادامه به آسیب‌شناسی و بررسی روند تولید تئاتر دینی بپردازیم.

    علی سلیمانی: من ۲۴ سال است که کار مذهبی می‌کنم و فعالیتم را هم از «کانون حر» در میدان راه آهن آغاز کردم و معتقدم در هر کشوری «تشیع» عمق بگیرد می‌تواند بازتاب خوبی در جامعه داشته باشد. مهرماه سال ۷۴ که چهارمین ترم دانشگاهی من بود، ما در «کانون حر» بچه‌ها را دور هم جمع کردیم و قرار بر این شد که یک اثر نمایشی به صحنه ببریم. در آن جمع هنرمندانی چون مهرداد رایانی مخصوص، رحمان سیفی‌آزاد، کیومرث مرادی، حامد عقیلی، مجید آقاکریمی، سید جواد هاشمی، منوچهر اکبرلو، علی لهراسبی، رسول نقوی و خیلی‌های دیگر حضور داشتند. سیدجواد هاشمی پیگیر این کار شد و قرار گذاشتیم اگر هم جایی برای اجرا پیدا نکردیم در همان «کانون حر» کارمان را به صحنه ببریم.

    به همین ترتیب نمایش «توبه نمی‌کنم» توسط سیدجواد هاشمی نوشته و کارگردانی شد که اجرای آن حدود ۲۳ سال ادامه پیدا کرد تا اینکه قبل از عید من از سیدجواد هاشمی برای اجرای این نمایش در ماه رمضان اجازه گرفتم. البته قرار بر این شد که تغییراتی در متن داده شود و با تحلیل و نگرش جدیدی در کارگردانی به صحنه برود. از دوستانی هم که هم راستا با رویکرد اعتقادی من بودند مانند سیروس همتی، علی یعقوب‌زاده و محسن سلیمانی فارسانی دعوت کردم تا در اجرا همراه من باشند. بعد از آن شروع به خوانش جدیدی از متن کردیم و پیشنهادات و نگرش‌های تازه‌ای از طرف دوستان مطرح شد.

    سلیمانی: متأسفانه می‌بینیم که در خیلی از نمایش‌های مذهبی نوحه‌خوانی وجود دارد در صورتی که روضه و نوحه با وجود قابل‌احترام و مقدس بودن جایشان در تئاتر نیست در تئاتر باید درام شکل بگیرد فردی به نام علی رضوانی اظهار تمایل کرده بود که این نمایش را تهیه کند و من هم تحلیل تازه‌ام از متن را برای وی توضیح دادم که مورد قبولش واقع شد. حالا در مرحله بعد باید به دنبال تأمین هزینه‌های مالی می‌رفتیم که کار بسیار سختی بود. شهرام کرمی مدیرکل هنرهای نمایشی مبلغی را به ما کمک کرد اما چون این مبلغ کفاف هزینه‌های ما را نمی‌داد به شهرداری و نهادهای دیگر هم مراجعه کردیم اما در نهایت با همان مبلغ اولیه تمرین‌ها و آماده‌سازی نمایش آغاز شد. خوشبختانه با مذاکره‌ای هم که با آقای حسینی معاون هنری وزارت ارشاد داشتیم تالار وحدت به صورت رایگان در اختیار ما قرار گرفت.

    * آقای همتی حضور شما در این پروژه چطور رقم خورد؟

    سیروس همتی: من چندسال مخاطب نمایش «توبه نمی‌کنم» بودم تا اینکه امسال به دعوت علی سلیمانی در اجرای تازه آن حضور پیدا کردم. البته ابتدا عذرخواهی کردم اما بعد از یکی دو هفته به گروه پیوستم. یکی از کارهایی که سلیمانی در بازخوانی دوباره متن انجام داده این است که زبان آرکائیک و ثقیل این روزهای نمایش‌های مذهبی را شکانده و بازیگران خیلی راحت در صحنه دیالوگ‌هایشان را به زبان می‌آورند.

    سلیمانی در اجرای این نمایش علاوه‌بر تغییر نام نمایش، تعریف خودش از نمایش «توبه نمی‌کنم» را ضمن احترام به تعاریف قبلی که وجود داشته است، ارائه داد. در واقع حضور من در این نمایش به دلیل این بود که قواعد رسمی و کلیشه شده نمایش‌های مذهبی در این اثر شکسته شد.

    * در صحبت‌های شما می‌تواند این نکته را متوجه شد که خودتان با وجود اینکه نمایش‌های مذهبی کار کرده و نوشته‌اید، به نوعی نسبت به حضور در اثری کلیشه‌ای گارد داشته و دارید…

    همتی: احساس می‌کردم علی سلیمانی نعل به نعل و واو به واو می‌خواهد اثری را اجرا کند که من در سال‌های قبل تماشاگرش بودم اما از جلسه دوم متوجه شدم که اشتباه می‌کردم و این اجرا خیلی با اجراهای گذشته تفاوت دارد و اینجا بود که بازی کردن در این نمایش برایم قابل احترام و قابل دفاع بود و تا جایی هم که می‌توانم برای آن تبلیغ می‌کنم.

    سلیمانی: متأسفانه می‌بینیم که در خیلی از نمایش‌های مذهبی نوحه خوانی وجود دارد در صورتی که روضه و نوحه خوانی با وجود قابل احترام و مقدس بودن جایشان در تئاتر نیست. در تئاتر باید درام وجود داشته باشد که ما نیز در این اجرا تلاش کردیم در همین راستا عمل کنیم و به جای استفاده از نوحه خوانی در صحنه‌های تراژیک از سازهایی چون عود و تار استفاده کردیم که تأثیرش خیلی بیشتر است و مخاطب اینجا با یک اثر هنری مواجه می‌شود.

    این اتفاق مثل ربنایی است که محمدرضا شجریان خوانده است. البته قصد مقایسه ندارم اما می‌خواهم به یک ما به ازای بیرونی اشاره کنم. ویژگی آرتیستیکی که شجریان به «ربنا» بخشیده کاملاً از طرف مخاطب قابل دریافت است ضمن اینکه ادبیات آن ادبیات عرب است اما با این خوانش جدید، مخاطبان جذب اثر می‌شوند. در این نمایش نیز ما تلاش کردیم که نشانه‌های تصویری سمبلیکی از حضور ائمه داشته باشیم حالا هرکس متوجه آن شد که چه بهتر اگر هم کسی متوجه نشد با جنبه‌های بصری آن ارتباط برقرار می‌کند.

    * تعریف شما به عنوان دو هنرمندی که سال‌هاست در زمینه تئاتر مذهبی و دینی فعالیت می‌کنید از تئاتر دینی چیست؟ معمولاً در آثاری که در این حوزه تولید می‌شود با برداشت‌های تک بعدی از وقایع و شخصیت‌های مذهبی روبرو هستیم و اصرار بر این است که چون به اسم تئاتر دینی اثری روی صحنه می‌رود، وقایع نمایش باید حتماً در آن دوران و در ارتباط مستقیم با زندگی شخصیت‌های مذهبی باشد و با برانگیختن احساسات مخاطبان به هدف موردنظر دست یابند. شما به عنوان هنرمندان این عرصه به این معتقد نیستید که در نوع دیگری از تئاتر دینی هم می‌توان مضامین موردنظر مثل دورویی، ایمان، دروغ، خیانت، تقوا و غیره را بیرون کشید و آنها را در چارچوب اتفاقات و شخصیت‌های امروزی قرار داد؟

    همتی: جلال ستاری جمله‌ای دارد به این مضمون که پسوندهایی که به تئاتر اضافه می‌شوند حتماً باید ویژگی‌های تئاتر را دارا باشند. پس تئاتر دینی اول باید تئاتر باشد بعد درباره مسائل دینی صحبت کند چون بعضی وقت‌ها به دیدن اثری می‌نشینید که تئاتر است اما دینی نیست یا اینکه کاری دینی است و بیشتر با احساسات و روح و روان مخاطب سروکار دارد اما اصلاً تئاتر نیست و بیشتر روضه خوانی است. به عقیده من تئاتر دینی، «تئاتری» است که مبتنی بر موضوعات دینی نوشته و اجرا شود.

    اما در تأیید صحبت‌های شما باید بگویم که من درباره پرداختن به مضامین دینی در دنیای امروز دغدغه بسیاری دارم و نمایشنامه‌ای هم در همین زمینه نوشته‌ام که «کاش می‌شد سرنوشت از سر نوشت» نام دارد و داستان آن درباره یک تعزیه گوشه به نام «تعزیه دختر خوتن» است که در آن دختری در چین در خواب، حضرت علی اکبر (ع) را می‌بیند و عاشق او می‌شود و راهی کربلا می‌شود اما ظهر عاشورا و بعد از شهادت حضرت علی اکبر (ع) به او می‌رسد.

    بنابراین مضامینی مثل دروغ، ریا، عشق و خیلی از مقوله‌های دیگر قابلیت مورداستفاده قرار گرفتن در تئاترهای دینی ما را دارند و متأسفانه آنقدر سوژه‌های تکراری در مورد ائمه (ع) دستمایه نوشتن قرار گرفته که نگذاشته ارادت آدم‌های دیگر نسبت به این افراد موردتوجه قرار گیرد. پس اگر موضع ما در تئاترهای دینی جدید نیست اما زاویه نگاهمان باید جدید باشد البته که چه بهتر که قصه و نگاهمان هر دو جدید باشد چون اینجاست که مخاطب رکب می‌خورد و شگفت‌زده می‌شود.

    من در نمایشی به نام «ریحانه» که اتفاقاً علی سلیمانی هم در آن بازی می‌کرد مساله «فدک» را امروزی کردم. در آن نمایش زنی بعد از کشته شدن پدرش به دنبال گرفتن حقش که یک تکه زمین است در اداره‌های مختلف سرگردان است. پس با چنین رویکردی مسائل امروزی هم در کنار وقایع تاریخی مورد توجه مخاطبان قرار می‌گیرد.

    * با این رویکرد مخاطب هم نسبت به نمایش‌های دینی دافعه پیدا نمی‌کند چون متأسفانه این روزها تماشاگران نسبت به نمایش‌های مذهبی دچار گارد شده‌اند و همین که متوجه می‌شوند نمایشی مناسبتی روی صحنه است به تصور اینکه با اجرایی کلیشه‌ای روبرو هستند دیگر تمایلی به دیدن آن نشان نمی‌دهند. وقتی این واکنش نسبت به دیدن چنین آثاری وجود دارد دیگر رویکرد تازه یک گروه نمایشی در پرداختن به مضامین تازه و جدید هم کمتر موردتوجه قرار می‌گیرد. متأسفانه تصور غالب این است که مخاطبان نمایش‌های دینی تبدیل به یک سری تماشاگران «اتوبوسی» شده‌اند که از نهادها و ارگان‌های مختلف به دیدن چنین آثاری دعوت می‌شوند! البته منظورم نمایش شما نیست بلکه در مبحث کلان می‌خواهم به فاصله گرفتن تماشاگران بدنه تئاتر از این حوزه اشاره کنم.

    سلیمانی: مساله دیگری هم که باید به آن اشاره کرد این است که سیستم نیز این اجازه را به ما بدهد که نمایش‌هایی با مضامین مذهبی در طول سال نیز به صحنه بروند نه اینکه اجرای این آثار مختص مناسبت‌های خاص مثل ماه‌های محرم و صفر و رمضان باشد. البته مدیران فرهنگی ما باید به مدیران بالادستی‌شان جواب پس بدهند که برای محرم و رمضان چه برنامه‌هایی تدارک دیده‌اند از همین رو آنها هم به سرعت درصدد دعوت از یک گروه نمایشی برمی‌آیند تا در اسرع وقت نمایشی امتحان پس داده را اجرا کنند و پاسخگوی مدیران خود باشند.

    * در دوره‌ای هنرمندان شاخصی چون علی رفیعی و بهرام بیضایی را داشتیم که نمایش‌های مذهبی به صحنه بردند و حتی نمایش «پل» محمد رحمانیان نمونه متاخر اجرای چنین آثاری است که با استقبال هم روبرو شد. این آثار با نگاه حرفه‌ای و دراماتیک تمرین و اجرا می‌شد و لزوماً در مناسبت‌های خاص هم به صحنه نمی‌رفت. اما نگاه مدیران ما به چنین آثاری آسیب جدی زد چون بدون برنامه‌ریزی قبلی می‌بینند که مثلاً ماه رمضان نزدیک است و تصمیم می‌گیرند در یک بازه زمانی کوتاه سفارش اجرای یک کار را بدهند که در نتیجه حتی پروسه تولید این کارها هم دارد متفاوت می‌شود چون مدیران که فقط قصد دارند بیلان کاری ارائه دهند و هنرمندان هم پولشان را می‌گیرند و در مدت زمانی اندک نمایشی را برای آن مناسبت خاص آماده می‌کنند. این آفت به خصوص در یک دهه اخیر در مورد تئاترهایی که موضوع مذهبی دارند، وجود داشته و آسیب زننده بوده است.

    همتی: مدیرانی بودند که در گذشته تفکرات مذهبی داشتند و حاضر نبودند هنرمندانی که از لحاظ ایدئولوژیک با آن‌ها متفاوت بودند یا به نظرشان باورهای مذهبی کم‌رنگی داشتند نمایش‌های دینی به صحنه ببرند و تنها به هنرمندانی خاص سفارش اجرا می‌دادند یا ترجیحشان این بود که خودشان اثری مذهبی اجرا کنند اما امروز که به عقب نگاه می‌کنیم، متوجه تغییر رویکرد این افراد و عوض شدن زاویه نگاه و تغییر باورهای دینی‌شان می‌شویم. این افراد امروزه ترجیح می‌دهند درباره عملکردشان در گذشته اصلاً صحبتی به میان نیاید!

    همتی: مدیرانی بودند که در گذشته تفکرات مذهبی داشتند و حاضر نبودند هنرمندانی که به نظرشان باورهای مذهبی کم رنگی داشتند نمایش‌های دینی به صحنه ببرند؛ امروز که به عقب نگاه می‌کنیم، متوجه تغییر رویکرد این افراد می‌شویم که امروزه ترجیح می‌دهند درباره عملکردشان در گذشته اصلاً صحبتی به میان نیاید! سلیمانی: مدیریت نداشتن مدیران در کارهای مذهبی باعث شده که نوع برخورد با هنرمندان متفاوت شود. به‌عنوان نمونه محمد رحمانیان در نمایش «پل» با نگرشی متفاوت، یک فرد روضه‌خوان را روی صحنه تئاتر و در واقع به میان مردم آورده بود. رحمانیان کارکرد درست حضور یک روضه‌خوان روی صحنه تئاتر را پیدا کرده بود. معتقدم اگر در طول سال در کنار اجرای آثاری با سبک‌ها و شیوه‌های مختلف، اجرای آثار دینی هم جایی داشته باشد مخاطبان از این فضا دور نمی‌شوند البته وجود رویکرد سیاسی در چنین آثاری سبب به حاشیه راندن آن هم می‌شود.

    در نمایشی که ما روی صحنه برده‌ایم مخاطبان در ۴۰ دقیقه از نمایش مدام می‌خندند اما همان تماشاگرانی که تا چند دقیقه قبلش در حال خنده بودند به راحتی هم می‌توانند گریه کنند. چون به لحاظ روانشناسی شما می‌توانید کسی را که خوب می‌خندد به راحتی هم به گریه بیندازید. دلیل خنده مخاطبان نیز این است که به آنها نشان می‌دهیم حضرت علی (ع) در چه دوران مسمومی و با چه مردم کلاش و دورویی زندگی می‌کرده است و ما تلاش کردیم از این طریق آن دوران را به زبانی طنز و دلنشین به مخاطبمان نشان دهیم.

    همتی: در دوره‌ای، مدیرانی که تازه بر مسند می‌نشستند ابتدا برنامه‌های محرم و صفر و رمضان آن سال را مشخص می‌کردند و حتی من به یاد دارم در زمان مجید شریف خدایی از سه ماه قبل به ما پیش قسط اندکی می‌دادند تا بتوانیم گروه را دور هم جمع کرده و تمرین کنیم. آن زمان برای هنرمندان ما حرمت قائل بودند اما الان خیلی که به مدیران فشار بیاورید شاید بتوانید ۴۰-۵۰ میلیون برای یک پروژه ۷۰ نفره به شما پرداخت کنند چون دیگر خود سیستم نیازی به اجرای این آثار احساس نمی‌کند. این روزها آنقدر مشکلات اقتصادی زیاد شده است که مدیران ما ترجیح می‌دهند نمایشی در این حوزه اجرا نشود و پولش را برای مسائل دیگر هزینه کنند.

    * جدا از مسائل مدیریتی خود هنرمندان هم دارند به سفارشی کار کردن تن می‌دهند. کمتر این دغدغه وجود دارد که هنرمندی بخواند نمایشی با موضوع مذهبی را در طول سال و در یک پروسه تمرین مناسب اجرا کند. اکثراً منتظر هستند نمایشی مناسبتی را در طول ۲۰ روز آماده کرده و به صحنه ببرند و مدام نمایش‌های قدیمی را بدون رویکردی تازه و با حضور چهره‌های تکراری هر سال اجرا می‌کنند. هنرمندان شاخصی هم که در گذشته نمایش‌های مذهبی کار می‌کردند دیگر کنار کشیده‌اند و تمایلی به اجرای چنین آثاری ندارند.

    همتی: بله درست است.

    * شما به عنوان هنرمندانی که در حوزه تئاتر مذهبی فعال هستید تا به حال شده که با انگ «هنرمند سفارشی» روبرو شوید و اصلاً این مساله در روند کاری‌تان تأثیر دارد و برایتان مهم است یا خیر.

    سلیمانی: خب اگر بگوییم که تأثیر نداشته واقعی نیست ولی به هر حال من به این فضا اعتقاد دارم، نمی‌توانم که دروغ بگویم پس نمی‌توانم علاقه به حضور در چنین آثاری را کتمان کنم ضمن اینکه درس این کار را خوانده‌ام و معتقدم از شاگردان خوب این حوزه هم هستم و بازتاب کارم را هم در چهره تماشاگرانی که دعوت می‌کنم، می‌بینم. من کار خودم را می‌کنم و به باورم عمل می‌کنم و جا پای کسانی می‌گذارم که فکر می‌کنم در این زمینه موفق بوده‌اند. الگوی من در این کار بهرام بیضایی، حمید امجد و محمد رحمانیان هستند پس وقتی بزرگان من وارد این حوزه شده‌اند و موفق عمل کرده‌اند چرا من این کار را نکنم.

    بله در کوران بیکاری و انقباض‌های اجتماعی و اقتصادی ممکن است مجبور شوم نمایش سفارشی هم کار کنم اما چه بهتر که در راستای اندیشه و افکار من باشد. تئاتر مذهبی می‌تواند فاصله بین هنرمندان و روشنفکران تئاتر با عامه مردم را به شکلی شگفت‌انگیز پر کند. در دنیایی مدرن امروزی که پر از دسترسی به ماهواره و فضای مجازی است هنوز برخی از خانواده‌ها به فرزندانشان اجازه نمی‌دهند که تئاتر ببینند چون خیلی از تئاترها را نمی‌توان همراه با خانواده دید و مسائلی در آنها مطرح می‌شود که مناسب همه افراد و سنین نیست.

    * البته به شرط آنکه تئاترهایی به معنای واقعی کلمه برای مخاطبان به نمایش گذاشته شود نه به قول شما روضه‌خوانی و مداحی. به این شکل است که تماشاگران متوجه می‌شوند که تئاتر درست و با کیفیت چیست و تصور غلطشان از بین می‌رود…

    سلیمانی: کشوری که تئاتر دارد کشور باسوادتری است نسبت به کشوری که تئاتر ندارد.

    * البته درباره مناسب نبودن هر نمایشی برای همه افراد خانواده ما دچار ضعف‌های دیگری هم هستیم چون هیچ اطلاع رسانی درباره مضمون و قصه نمایش قبل از اجرا وجود ندارد و اکثر کارگردان‌های ما ترجیح می‌دهند به خلاصه‌ای گنگ و نامفهوم از اثرشان اشاره کنند و بر این تصور هستند که مخاطبان را شگفت زده و سورپرایز می‌کنند. از طرف دیگر هیچ رده‌بندی سنی هم در دیدن نمایش‌ها به چشم نمی‌خورد و هرکس با هر سن و شرایطی می‌تواند هر نمایشی را که دوست داشت، ببیند.

    سلیمانی: مساله دیگری هم وجود دارد. من ۲۷ کشور جهان را با آثار نمایشی مختلف گشته‌ام و هم در سنگال تئاتر اجرا کرده‌ام هم در اروپا. زمانی که آثار آنها را می‌بینید و با نمایش‌های به اصطلاح آوانگارد ایرانی مقایسه می‌کنید متوجه می‌شوید که نمایش‌های ما تقلید درجه چندم کارهای آنهاست و برخی ملغمه‌ای ایرانی هم به آن اضافه می‌کنند و توجهی به ویژگی‌های اقلیمی خودمان ندارند.

    ادامه دارد…

  • بازیگر «چشم به راه میرغضب» هستم/ نسخه بومی‌شده «در انتظار گودو»

    بازیگر «چشم به راه میرغضب» هستم/ نسخه بومی‌شده «در انتظار گودو»


    علی سلیمانی از بازی در نمایش «چشم به راه میرغضب» به نویسندگی و کارگردانی حسین کیانی خبر داد.

    علی سلیمانی بازیگر و کارگردان تئاتر و سینما و تلویزیون که این روزها نمایش «مردی در آینه» را روی صحنه دارد درباره جدیدترین فعالیت‌هایش در تئاتر به تئاتر آنلاین گفت: در حال حاضر علاوه‌بر کارگردانی و بازی در نمایش «مردی در آینه» که تا ۸ خرداد ماه در تالار وحدت روی صحنه است، مشغول تمرین در نمایش «چشم به راه میرغضب» نیز هستم.

    وی ادامه داد: این اثر نمایشی به نویسندگی و کارگردانی حسین کیانی قرار است خردادماه در تماشاخانه سنگلج به صحنه برود. در این نمایش به جز من سیروس همتی، وحید نفر و مجید رحمتی نیز به ایفای نقش می‌پردازند.

    سلیمانی در پایان یادآور شد: «چشم به راه میرغضب» در راستای آثار دیگری که کیانی در چند سال اخیر به صحنه برده و در آن‌ها اقتباس‌هایی از درام‌های غیرایرانی براساس فرهنگ و ویژگی‌های نمایش ایرانی انجام داده، به نگارش درآمده است.

    این اثر نمایشی اقتباسی ایرانی شده از نمایشنامه «در انتظار گودو» ساموئل بکت محسوب می‌شود که البته کیانی این اثر را با تکنیک‌ها و ویژگی‌های نمایش‌های ایرانی درآمیخته و اثری جدید و بومی خلق کرده است.

  • «مردی در آینه» صاحب پوستر شد

    «مردی در آینه» صاحب پوستر شد


    پوستر نمایش «مردی در آینه» به کارگردانی علی سلیمانی که قرار است در تالار وحدت روی صحنه برود، منتشر شد.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی نمایش، پوستر نمایش «مردی در آینه» که قرار است از چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت در تالار وحدت روی صحنه برود، رونمایی شد.

    «مردی در آینه» به نویسندگی سیدجواد هاشمی و کارگردانی علی سلیمانی، نمایشی ویژه ماه رمضان و کاری از گروه هنری ایلیا است که تا ۸ خرداد هر روز ساعت ۱۸:۳۰ در تالار وحدت به صحنه می‌رود.

    در این نمایش به تهیه کنندگی علی رضوانی بازیگرانی همچون علی سلیمانی، سیروس همتی، علی یعقوب زاده و محسن سلیمانی فارسانی به ایفای نقش خواهند پرداخت.

  • آغاز اجرای «مردی در آینه» از ۲۵ اردیبهشت ماه

    آغاز اجرای «مردی در آینه» از ۲۵ اردیبهشت ماه


    نمایش «مردی در آینه» ویژه ماه مبارک رمضان از ۲۵ اردیبهشت در تالار وحدت اجرا می‌شود.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی نمایش، «مردی در آینه» به کارگردانی علی سلیمانی و تهیه‌کنندگی علی رضوانی، اجرای خود را از ۲۵ اردیبهشت در تالار وحدت آغاز خواهد کرد. این نمایش با متنی بازنویسی شده از سوی محسن جسور بر اساس نمایشنامه «توبه نمی‌کنم» نوشته سید جواد هاشمی چند روزی است که به کارگردانی علی سلیمانی تمرینات خود را برای اجرا در تالار وحدت آغاز کرده و قرار است از ۲۵ اردیبهشت به مدت ۱۵ شب در تالار وحدت به صحنه برود.

    اجرای نمایش «مردی در آینه» با حمایت اداره کل هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، بنیاد رودکی، معاونت فرهنگی و اجتماعی شهرداری تهران و سازمان هنری و رسانه‌ای اوج تا ۸ خرداد ادامه خواهد داشت.

    در خلاصه داستان این نمایش آمده است: حارث که سال‌ها با لجاجت کینه علی (ع) را در دل دارد و در تمام جنگ‌ها علیه امیرالمؤمنین (ع) جنگیده، هیچگاه دوستدار او نیست ولی در مقابل همه کینه‌توزی‌ها و دشمنی‌ها در جواب مهربانی و شفقت علی (ع) را دیده و همیشه چشمانش را بر همه این الطاف علی (ع) بسته است. در ادامه اتفاقاتی می‌افتد که منجر به آن شده حارث در مورد حضرت علی (ع) به معرفت حقیقی برسد و…

    نمایش «مردی در آینه» کاری از گروه هنری ایلیا به تهیه‌کنندگی علی رضوانی و مدیر تولیدی حسین فردوس آرانی است که در آن بازیگرانی همچون علی سلیمانی، سیروس همتی، محسن سلیمانی فارسانی، علی یعقوب‌زاده، حسین میرزاییان، سبا سلیمانی و محمدرضا معجونی به ایفا نقش خواهند پرداخت.

    همچنین میلاد محمدزاده طراحی حرکات فرم، سهیلا جوادی طراحی لباس، گریم و صحنه این نمایش را به عهده دارند.

    نمایش «مردی در آینه» از ۲۵ اردیبهشت ساعت ۱۸:۳۰ و به مدت ۷۰ دقیقه در تالار وحدت روی صحنه خواهد رفت.

  • آغاز اجرای «مکعب» در تماشاخانه تازه تاسیس سیمرغ

    آغاز اجرای «مکعب» در تماشاخانه تازه تاسیس سیمرغ


    مراسم افتتاحیه تماشاخانه سیمرغ شب گذشته ۲۷ آذرماه با اجرای نمایش «مکعب» برگزار شد.

    به گزارش تئاتر آنلاین، تماشاخانه تازه تاسیس سیمرغ در گام اول کار خود را با نمایش «مکعب» به کارگردانی و بازی علی سلیمانی آغاز کرد و سه شنبه شب ۲۷ آذرماه میزبان مخاطبان و هنرمندانی بود که در شب ابتدایی به تماشای این اثر نشستند.

    رحمت امینی زنگ آغاز این نمایش را به صدا درآورد و در سخنانی کوتاه گفت: هرجای این شهر که سالن تئاتری افتتاح شود باعث مسرت و خوشحالی من است و ما تئاتری ها سال هاست که داریم می جنگیم که خودمان را اثبات کنیم و می خواهیم بگوییم تئاتر حذف شدنی نیست اما همیشه مانع سد راه ما بوده است.

    وی ادامه داد: افتتاح تماشاخانه سیمرغ یکی دیگر از اتفاقاتی است که می تواند به تئاتر ما رونق بدهد و امیدواریم که این مسیر هموار شود. مسرورم که این سالن با کار علی سلیمانی افتتاح شد چرا که او از دانشجویان دانشکده هنرهای نمایشی در آن سال های درخشان بود و تماشای کارهای او برای من همیشه جذاب است و به علاقه مندان تئاتر هم تماشای این اثر را حتما پیشنهاد می کنم.

    علی سلیمانی نیز در چند جمله کوتاه عنوان کرد که خوشحال است نمایش «مکعب» را برای دومین بار روی صحنه می برد و این اتفاق در سالن سیمرغ رخ می دهد.

    پس از آن محسن احتشامی مدیر تماشاخانه خطاب به مهمانان گفت: ما برای تئاتر دغدغه مند عمل می کنیم و همه کسانی که در این سالن کار می کنند سال هاست که در حوزه تئاتر و هنر مشغول به کار هستند و تلاشمان این است که بتوانیم از هنرمندان و تئاتری ها حمایت کنیم و همراهشان باشیم تا آثار جذاب خود را روی صحنه ببرند و در این مسیر هم البته از علاقه مندان به تئاتر می خواهیم که ما را تنها نگذارند. این باعث افتخار من است که نمایش علی سلیمانی که خودم تماشاگر آن بودم و بسیار لذت بردم اولین نمایشی است که در سیمرغ روی صحنه می رود و امیدواریم استقبال از این نمایش تا شب پایانی ادامه داشته باشد.

    از دیگر مهمانان این مراسم می توان به کمند امیرسلیمانی، احسان عبدی پور، سروش طاهری، محمد فرشته نژاد، باران صالح علا، احمد بهرامی و … اشاره کرد.

    نمایش «مکعب» به کارگردانی و بازی علی سلیمانی و سهیلا جوادی هر شب ساعت ۱۹ در تماشاخانه سیمرغ واقع در خیابان مفتح جنوبی روبروی شهید شیرودی، خیابان اردلان پلاک ۲۵ روی صحنه می رود.

  • جشنواره تئاتر مردمی «بچه های مسجد» داوران خود را معرفی کرد

    جشنواره تئاتر مردمی «بچه های مسجد» داوران خود را معرفی کرد


    هیات داوران سیزدهمین جشنواره تئاتر مردمی «بچه‌های مسجد» معرفی شدند.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی سپهر سوره هنر حوزه هنری، سید حسین فدایی حسین، کوروش سلیمانی و علی سلیمانی به عنوان داوران سیزدهمین جشنواره تئاتر مردمی «بچه های مسجد» توسط دبیرخانه جشنواره معرفی شدند.

    سیزدهمین جشنواره تئاتر مردمی «بچه های مسجد» به دبیری حمید نیلی در استان قزوین برگزار خواهد شد و تاریخ آن نیز بزودی توسط ستاد دبیرخانه جشنواره بزودی اعلام می‌شود.

    کد خبر 4348220
    فریبرز دارایی
  • آغاز اجرای «مکعب» در خانه نمایش

    آغاز اجرای «مکعب» در خانه نمایش

    نمایش «مکعب» به کارگردانی علی سلیمانی یکشنبه ۱۱ تیرماه در خانه نمایش اداره برنامه های تئاتر اجرای عمومی خود را آغاز می کند.

    به گزارش تئاتر آنلاین، آیین افتتاح نمایش «مکعب» به نویسندگی سبا سلیمانی و کارگردانی علی سلیمانی روز یکشنبه ۱۱ تیرماه با حضور حسین پرستار هنرمند پیشکسوت تئاتر و اولین استاد علی سلیمانی در خانه نمایش اداره برنامه‌های تئاتر برگزار می‌شود.

    نمایش کمدی «مکعب» فرضیه مکعب ذهنی را دست‌مایه‌ کار خود قرار می‌دهد. این نمایش پژوهشی روان‌کاوانه، شاد و مفرح است که نگاهی به زندگی هنرمندان به‌ویژه هنرپیشگان دارد. در این نمایش علی سلیمانی و سهیلا جوادی بازی می کنند.

    دیگر عوامل نمایش عبارتند از محمد عبدی دستیار کارگردان، سید حامد عقیلی مشاور کارگردان، سهیلا جوادی طراح گریم، لباس و صحنه، سبا سلیمانی مجری گریم، نیما عاشوری طراح پوستر و بروشور، مهدی بابایی مشاور تبلیغات، فرجاد جولانی ، میلاد بقائی ساخت تیزر، محمد عبدی، فرجاد جولانی عکاس و سمیرامیس محمدی روابط عمومی و مشاور امور رسانه.

    نمایش «مکعب» اجرای خود را از روز پنجشنبه هشتم تیرماه همزمان با نمایش «همسر چینی» مرجان قمری در خانه نمایش اداره برنامه‌های تئاتر آغاز کرده و تا پایان تیرماه در این سالن روی صحنه می‌رود.

    نمایش «مکعب» هرروز به جز شنبه‌ها ساعت ۲۰:۱۵ به مدت‌زمان ۴۰ دقیقه در خانه نمایش اداره برنامه‌های تئاتر به صحنه می‌رود.

    خانه نمایش اداره برنامه‌های تئاتر در میدان فردوسی، بعد از خیابان ایرانشهر، خیابان شهید موسوی، کوچه محمد آقا واقع است.