سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر از ۱۱ بهمن به صورت آنلاین و حضوری برگزار میشود و دبیر این دوره از جشنواره تأکید دارد که بخش حضوری جشنواره با تأیید و مجوز وزارت بهداشت برگزار میشود.
به گزارش تئاتر آنلاین، محدودیتهای کرونایی برای فعالیتهای فرهنگی و هنری در شهرهایی که آمار ابتلا و مرگ و میر ناشی از ویروس کرونا پایین آمده، طی ۲ هفته اخیر برداشته شده و از این رو راه برای از سرگیری فعالیتهای سینمایی و تئاتری هموار شده است.
البته هنوز معلوم نیست که این مجوز فعالیت تا چه زمانی اعتبار دارد و آیا بار دیگر سینما و تئاتر به دلیل اعمال محدودیتهای کرونایی تعطیل میشوند یا نه.
در شرایط فعلی دستاندرکاران سینما و تئاتر مشغول برگزاری ۲ رویداد مهم در این عرصه هستند؛ سی و نهمین جشنواره فیلم فجر و سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر.
با برداشته شدن محدودیتهای کرونایی، برگزارکنندگان جشنوارههای فیلم و تئاتر فجر برای اکران و اجرای حضوری آثار برنامهریزی کردهاند که البته این برنامهریزی با رعایت پروتکلهای بهداشتی و محدودیت ظرفیت انجام میشود.
اما نکتهای که طی چند روز اخیر باعث دغدغه فعالان و هنرمندان سینما و تئاتر شده این است که وزارت بهداشت و همچنین ستاد ملی مقابله با کرونا برای برگزاری جشنوارههای فیلم و تئاتر فجر مجوز رسمی صادر نکرده و به نوعی توپ را در زمین وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انداخته و مسئولیت برگزاری حضوری را بر عهده این وزارتخانه گذاشته است.
سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر از شنبه ۱۱ بهمن آغاز به کار میکند و در این جشنواره قصد بر این است که نمایشهای شرکت کننده برای ظرفیت محدودی از اصحاب رسانه و منتقدان و همچنین در سالنهای بزرگتر برای مخاطبان تئاتری اجرای حضوری داشته باشند.
حسین مسافرآستانه دبیر سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر درباره اینکه آیا وزارت بهداشت و ستاد ملی مقابله با کرونا برای برگزاری حضوری این دوره از جشنواره تئاتر فجر مجوز رسمی صادر کرده یا نه، به تئاتر آنلاین گفت: وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی که عضو ستاد ملی مقابله کرونا هستند به ما اعلام کردند که مجوز برگزاری حضوری جشنواره داده است. ما علاوه بر مجوز همکاری وزارت بهداشت را در برگزاری جشنواره تئاتر فجر داشتیم و تمام هنرمندان ما را که قرار است از سراسر کشور وارد جشنواره شوند، مورد تست رایگان کرونا قرار داده است.
وی تأکید کرد: اگر وزارت بهداشت در عدم رعایت پروتکلها اعتراض داشته باشد میتواند معترض شود ولی در صورت رعایت پروتکلها مشکلی وجود نخواهد داشت.
دبیر سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر در پایان سخنان خود تصریح کرد: ما بر اساس رفع محدودیت برگزاری فعالیتهای فرهنگی و هنری، با حفظ پروتکلهای بهداشتی اقدام به برگزاری حضوری سی و نهمین جشنواره تئاتر فجر کردهایم.
مدیرکل هنرهای نمایشی با اشاره به پیگیری برای انتقال تئاتر از گروه ۳ به ۲ مشاغل تعیین شده از سوی ستاد ملی مقابله با کرونا، اظهار امیدواری کرد که فعالیتهای تئاتری به زودی از سر گرفته میشوند.
قادر آشنا مدیرکل هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درباره وضعیت از سرگیری فعالیتهای تئاتری و رایزنیهایی که در این خصوص با وزارت بهداشت و ستاد ملی مقابله با کرونا انجام شده، به تئاتر آنلاین گفت: وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی مکاتباتی را با وزیر محترم بهداشت و همچنین ستاد ملی مقابله با کرونا مبنی بر انتقال تئاتر از گروه ۳ به ۲ دستهبندی انجام شده مشاغل توسط ستاد کرونا انجام داده است.
وی یادآور شد: ما خواستار انتقال تئاتر به گروه ۲ دستهبندی مشاغل هستیم و طی جلسهای در وزارت بهداشت ادله تخصصی خود در این زمینه را ارائه دادیم. قرار شد دومین جلسه هفته گذشته برگزار و نتیجه مشخص شود که متأسفانه جلسه برگزار نشد. وزیر ارشاد و معاون هنری ایشان پیگیر هستند تا جلسه دوم در هفته جاری یا نهایتاً هفته آینده برگزار و وضعیت از سرگیری فعالیتهای تئاتری مشخص شود.
آشنا ضمن اظهار امیدواری از اینکه جمعبندی جلسات مدنظر به نتیجه خوبی ختم شود، تأکید کرد: با این شرایط کرونایی که تئاتر باز و مجدداً تعطیل شود، نمیتوان برنامهریزی درستی را برای فعالیتهای تئاتری انجام داد. اگر تئاتر به گروه ۲ مشاغل منتقل شود دیگر چنین مشکلی وجود نخواهد داشت و برنامهریزی برای فعالیتهای تئاتری به درستی انجام میشود.
مدیرکل هنرهای نمایشی در پایان سخنان خود گفت: نسبت به جلسهای که برگزار و صحبتهایی که در آن مطرح شد، این امیدواری را دارم که بعد از برگزاری جلسه دوم مشکل تئاتر حل و فعالیتهای تئاتری به زودی از سر گرفته شوند.
هیأت مدیره خانه تئاتر در اعتراض به دستورالعمل جدید وزارت بهداشت و ستاد ملی مبارزه با کرونا بیانیهای منتشر کرد.
به گزارش تئاتر آنلاین، هیأت مدیره خانه تئاتر در اعتراض به دستورالعمل جدید وزارت بهداشت و ستاد ملی مبارزه با کرونا بیانیه ای منتشر و در آن پیشنهادی مبنی بر اینکه برای مشاغل مختلف تقسیم بندی زمانی در نظر گرفته شود، مطرح کرده است.
متن بیانیه خانه تئاتر به شرح زیر است:
«با سلام
خانه تئاتر ضمن آرزوی سلامتی برای آحاد ملت بزرگ ایران که روزهای وحشتباری را سپری میکنند و عرض درودها درود بر خستگیناپذیران عرصه بهداشت و درمان، از دادار پاک، روزهایی سرشار از زندگی و شادکامی را برای همگان آرزومند است.
متأسفانه خانواده بزرگ تئاتر ایران در آخرین دستورالعمل از سوی وزارت محترم بهداشت و ستاد ملی مبارزه با کرونا، باز هم شاهد تکرار اشتباهات گذشته است و این اصرار به عدم مشورت و عدم بهره بردن از رأی صاحبنظران را از سوی آن بزرگواران درک نمیکند.
مسئولان محترم فرمودهاند صاحبان مشاغل، تا قبل از ساعت ۱۸ میبایست به کار خود پایان دهند. ما از وزیران محترم بهداشت و درمان و فرهنگ و ارشاد اسلامی سؤال میکنیم: مگر اهالی تئاتر در این ۹ ماه در حال کار، و کسب درآمد بودهاند که اکنون باید ساعت فعالیت خویش را تغییر دهند؟ ظاهراً بزرگواران اطلاع ندارند که بیش از دهها هزار فعال حوزه تئاتر در سراسر ایران در این ۹ ماه، حتی درآمدی بخور و نمیر نداشته و در بیکاری مطلق، بدون هیچ حمایت مادی و معنوی از سوی دولت و دیگر سازمانها روزگار گذراندهاند.
خانواده مظلوم و شریف تئاتر در بیماری، بیدارویی، بیکاری، گرانی و فقر دست و پای دائم میزنند به این امید که مدیران و مسئولان به دنبال راهی برای رفع مشکلات عدیده آنها باشند، نه اینکه هر روز بار بیشتری بر شانههای خستهشان اضافه کنند.
بایسته است عزیزان مسئول بدانند در این ماههای مرگبار و سیاه، همه هنرمندان تئاتر خانهنشین شده و بعضی فعالیت فرهنگی و هنری خویش را کاملاً رها کرده و به کارهایی نظیر دستفروشی، مسافرکشی، کارگری ساختمان، نگهبانی و بعضاً برای خرج روزانهی خود و خانوادههایشان به فروش اسباب و اثاثیه منزل روی آوردهاند. عدم توانایی در پرداخت اجاره منزل موجب مهاجرت تعدادی از این هنرمندان به شهرها و روستاهای دور و نزدیک شده … بله عزیزان و مسئولان فهیم و دلسوز، اینها نشانهای از وضعیت اهالی فرهنگ و هنر در کشور تمدنساز ایران ماست.
حال که چند تئاتر خصوصی و دولتی، پس از ماهها تعطیلی و بیکاری اقدام به بازگشایی کردهاند و تا این لحظه در جذب اعتماد تماشاگران برای دیدن نمایش به تئاترها موفق نبودهاند، میفرمایید که ساعت ۱۸ به کار خود پایان دهند؟ این عدم درک و شناخت از حوزه تئاتر تا چند دهه دیگر قرار است از سوی شما ادامه داشته باشد؟ نمایشها و کنسرتها و گردهماییهایی فرهنگی و هنری در تمامِ دنیا متعلق به اوقاتِ فراغتِ شهروندان است. آیا در ایران ما کسی برای دیدن فیلم و نمایش و کنسرت از اداره و محل کار خود مرخصی میگیرد تا ساعت ۱۴ یا ۱۵ یا ۱۶ در مکانهای مورد نظر همراه با دوستان یا خانوادههایشان حاضر شوند؟
برای زنده ماندن هنر و فرهنگ، باید به صورت ویژه فکر و برنامهریزی شود. این تصور که همه مشاغل اگر از صبح تا غروب مشغول به کار باشند، مثلاً اتوبوسهای شهری و متروها با ازدحام غیرقابل وصفشان به فعالیت بپردازند، مراکز خرید و فروش، ادارات و بانکها با مراجعینشان در حال خدماترسانی و داد و ستد باشند، اما با تعطیلیِ همزمان، رأس ساعت ۱۸ خطر و تهدید ابتلا به ویروس کووید ۱۹ را کاهش دهیم، کمی ساده و خاماندیشانه به نظر میرسد.
ما پیشنهاد میکنیم برای مشاغل مختلف، تقسیمبندی زمانی قائل باشیم. بعضی از صاحبان حِرَف در ساعات اولیه صبح، بعضی از صبح تا عصر و بعضی فعالیتها به زمان غروب آفتاب تا شب دستهبندی شوند. این تقسیمبندی باعث آسودگی و احساس امنیت در شهروندان میشود. بدون شک مخاطبان آثار فرهنگی در ساعات خلوت شب میتوانند با رعایت پروتکلهای بهداشتی و زمانی که طرح ترافیک وجود نداشته باشد، با اتومبیلهای شخصیشان از منزل خارج شوند، به این مراکز آمده و از دیدن آثار هنری بهرهمند شوند. از سوی دیگر تا حد اندکی به این بیکاری قهری و رخوتِ طولانی که گریبانگیر هنرمندان شده پایان داد.
اگر چه درد و آلام هنرمندان تئاتر فقط با این برنامهریزی و بازگشایی تئاترها درمان نخواهد شد.
وزیر بهداشت در حالی از اهالی هنر درخواست کرد برای کاستن از درد و رنج روحی مردم در روزهای کرونایی وارد میدان عمل شوند که فعالیت های تئاتری را با وجود رعایت تمام پروتکل های بهداشتی، تعطیل کرد.
تئاتر آنلاین- گروه هنر-فریبرز دارایی؛ «امروز جامعه با توجه به این انزوا و ایزولاسیون و فاصلهگذاری، مواجه است و اصحاب هنر در لطافت این شرایط زمخت میتوانند کمک زیادی انجام دهند. زبان هنر میتواند زمختیها را به نرمی بدل کند. صدا و سیمای ما گرچه تلاش میکند، اما کسریهایی چه در متریال و چه در محتوا دارد. این بحثهایی است که تقاضا میکنم اصحاب هنر به صحنه بیایند.»؛ اینها بخشی از سخنان سعید نمکی وزیر بهداشت دولت دوازدهم است که در نشست جمعی از هنرمندان، جانبازان و ایثارگران به مناسبت حماسه ۹ آبان، به زبان آورد.
در نشست مذکور وزیر بهداشت در حالی از هنرمندان درخواست میکند برای روحیه بخشی به مردم به صحنه بیایند که شرایط به واسطه محدودیت و تعطیلی فعالیتهای هنری به ویژه تئاتر باعث پایین آمده روحیه هنرمندان این عرصه شده است.
هنرمندان تئاتر بعد از تعطیلی چندماهه کرونایی ابتدای سال جاری، با رعایت تمام پروتکلهای بهداشتی فعالیت خود را از سر گرفتند؛ فعالیتی که با وجود بالا بودن هزینههای تولید یک اثر نمایشی در راستای هدف و نقشی که خانواده تئاتر برای خود در جامعه تعریف کردهاند انجام شد.
وزیر بهداشت از هنرمندان درخواست میکند به صحنه بیایند بدون توجه به اینکه هنرمندان تئاتر ماهها بود که به صحنه آمده بودند و مخاطبان و علاقه مندانی که از طریق تئاتر روح و روان خود را التیام میبخشند نیز در سالنها به تماشای آثار مینشستند از بدو بازگشایی سالنهای تئاتر، تمامی مجموعهها تمامی نکات بهداشتی اعم از ضدعفونی و اختصاص ظرفیت محدود صندلی برای اجراها را لحاظ کردند؛ تمامی مخاطبان با حفظ پروتکلهای بهداشتی در سالنها حضور پیدا کرده و به تماشای آثار نشستند، گروههای تئاتری نیز با وجود شرایط سختی که پیش روی اجراهایشان بود با توجه به پروتکلها آثار خود را روی صحنه بردند.
وزیر بهداشت از هنرمندان درخواست میکند به صحنه بیایند بدون توجه به اینکه هنرمندان تئاتر ماهها بود که به صحنه آمده بودند و مخاطبان و علاقه مندانی که از طریق تئاتر روح و روان خود را التیام میبخشند نیز در سالنها به تماشای آثار مینشستند.
در طی چند ماه فعالیتهای تئاتری هیچ خطری هنرمندان و مخاطبان تئاتر را تهدید نکرد اما هیچکدام از مسئولان تصمیم گیرنده از جمله افراد حاضر در وزارت بهداشت و ستاد ملی مبارزه با کرونا این مهم را ندیدند و تنها کاری که کردند نادیده گرفتن تئاتر بوده و همچنان هم هست.
این واقعیت را نمیتوانیم کتمان کنیم که مشکل اساسی جامعه ما در شرایط کرونایی نبود فرهنگسازی مناسب برای اقشار مختلف است؛ اگر مردم به مسافرت میروند، اگر از ماسک استفاده نمیکنند و بسیاری اگرهای دیگر به این دلیل است که بهای لازم را برای فرهنگسازی قائل نبودیم و مدیران، مسئولان و تصمیم گیرندگان هم هیچگاه در سیاستگذاریهای خود به فرهنگسازی و هنر به عنوان یکی از مهمترین راهکارها برای این امر توجه نکردند و همواره آن را نادیده گرفتند.
اجرای تئاتر با رعایت پروتکلهای بهداشتی
در شرایطی که همه به دنبال راهکاری برای فعالیت کردن در شرایط کرونایی هستند، تئاتریها راهکار درست را پیش گرفتند که میتوانست از سوی وزیر بهداشت و تصمیم گیرندگان در خصوص اعمال محدودیتها مورد توجه قرار گیرد ولی نتیجه تعطیل شدن تئاتر شد. حتی برخی از هنرمندان تئاتر فعالیت خود را به بیرون از سالنهای معمول بردند تا اطمینان خاطر مخاطبان و مراجعهکنندگان را بیشتر کنند.
رستورانها باز هستند و مردم همچون شرایط عادی در آنها حضور پیدا میکنند، تمامی مراکز خرید و فروش باز هستند و مردم در آنها رفت و آمد میکنند، دستفروشها در میادین و خیابانهای مختلف مشغول به کارند و باعث تجمع میشوند؛ درست است که همه مشاغل دغدغه دارند و باید امرار معاش کنند اما مگر تئاتریها از فضا به زمین آمدهاند و شرایط مختلف برای آنها صدق نمیکند؟
رستورانها باز هستند و مردم همچون شرایط عادی در آنها حضور پیدا میکنند، تمامی مراکز خرید و فروش باز هستند و مردم در آنها رفت و آمد میکنند، دستفروشها در میادین و خیابانهای مختلف مشغول به کارند و باعث تجمع میشوند؛ درست است که همه مشاغل دغدغه دارند و باید امرار معاش کنند اما مگر تئاتریها از فضا به زمین آمدهاند و شرایط مختلف برای آنها صدق نمیکند؟ حتی به لحاظ فرهنگی اعتراض هنرمندان تئاتر نسبت به شرایط خود با اعتراضی که مشاغل دیگر میتوانند داشته باشند متفاوت است و تنها اعتراض این قشر هنرمند به مصاحبه و ابراز گلایههای خود در فضای مجازی و گفتگوهای رسانهای ختم میشود که همین امر باعث شده تا مسئولان گمان کنند که هنرمندان تئاتر فقط غُر میزنند و گلایه میکنند.
وزیر بهداشت در نشست ۹ آبان در بخشی از سخنان خود تأکید کرد: همیشه هم گفتم که من وزیر بهداشت مردم این سرزمینم. من وزیر بهداشت همه آدمهای راست، چپ، شیعه و سنی، کلیمی و بی دین و حتی زندانی محکوم به اعدام هستم. خودم را متعهد به پاسداری از سلامت همه مردم این سرزمین میدانم.
وقتی آقای نمکی در حالی چنین سخنی را به زبان میآورد که نسبت به دستاوردهای هنرمندان تئاتر در شرایط کرونایی بی تفاوت است؛ دستاوردهایی فرهنگی برای ادامه فعالیتهای تئاتری و روحیه بخشی به مردم بدون به خطر انداختن سلامت و جان آنها؛ اتفاقی که به طور حتم در رستورانها، مراکز خرید، مهمانیها، مسافرتها و غیره تا حد بالایی رخ میدهد.
گویا گمان وزیر بهداشت و بسیاری از مسئولان این است که تئاتر محلی برای «تجمع» است ولی هیچکدام از نزدیک و در ایام کرونایی به سالنهای تئاتر نیامدند تا از نزدیک ببینند که این جمع به شکل و رفتاری پروتکلهای بهداشتی را رعایت و فعالیت خود را به بهترین شکل ممکن انجام میدهد. مدیران و مسئولان تنها کاری که کردند تعطیل کردن این فعالیت بود گویی که پرخطرترین فعالیت جمعی در جامعه است.
آقای وزیر بهداشت شما هنرمندان تئاتر و فعالیت آنها را نادیده گرفتید؛ گروهی که در راه فرهنگسازی و التیام روحیه و روان مخاطبان خود بسیار تأثیرگذار بود. شما تنها صورت مسأله را پاک کردید در حالی که میتوانستند از این الگوی درست فرهنگی بهترین بهره را ببرید. حال چگونه از هنرمندان که البته در کلام شما فقط هنرمندان عرصه سینما مدنظر بودند و هنرمندان تئاتر جایگاهی نداشتند، به صحنه بیایند و در روحیه بخشی و التیام روان جامعه به ایفای نقش بپردازند؟
شاید واقعاً تئاتر و هنرمندان تئاتر در تعریف شما از هنر جایگاهی ندارند که اگر داشتند بهترین استفاده را از آنها برای فرهنگسازی مناسب در راستای فعالیت با حفظ و رعایت کامل پروتکلهای بهداشتی بهره میبردید.
حال هنرمندان تئاتر در بدترین شرایط روحی و معیشتی به سر میبرند زیرا کارآمدی آنها نادیده گرفته شده و مدیران و مسئولان تصمیم گیرنده به تنها بخشی که فکر نمیکنند و اهمیت نمیدهند تئاتر است. سالنهای تئاتر در حال تعطیل شدن هستند و این اتفاقات همچون آمار فوتیهای کرونا که برای مردم عادی شده، برای مسئولان عادی شده است.
دبیر هفدهمین جشنواره «تئاتر مقاومت» اعلام کرد در صورت مخالفت ستاد ملی کرونا با برگزاری فیزیکی این رویداد، این جشنواره تئاتری به صورت آنلاین برگزار خواهد شد.
حمید نیلی دبیر هفدهمین جشنواره «تئاتر مقاومت» درباره وضعیت برگزاری این دوره از جشنواره و اینکه احتمال برگزاری جشنواره هفدهم به صورت آنلاین وجود دارد یا نه، به تئاتر آنلاین گفت: به دلیل شیوع ویروس کرونا ما به همه جوانب برای برگزاری هفدهمین جشنواره تئاتر مقاومت فکر میکنیم. در حال حاضر تمام برنامهریزیها برای برگزاری جشنواره هفدهم بهصورت زنده است.
وی در ادامه سخنان خود تأکید کرد: اگر ستاد ملی مقابله با کرونا در خصوص برگزاری زنده جشنواره تئاتر مقاومت ایراد بگیرد، ما جشنواره را به صورت آنلاین برگزار خواهیم کرد.
نیلی اظهار کرد: ما همزمان با برنامهریزی برای برگزاری زنده جشنواره، برنامهریزیهای لازم برای برگزاری آنلاین آن را هم در دست کار داریم و با چند پلتفرم در این خصوص صحبت کردهایم.
دبیر هفدهمین جشنواره تئاتر مقاومت درباره اینکه آیا رایزنیهایی با وزارت بهداشت و ستاد ملی مقابله با کرونا درباره چگونگی برگزار کردن این دوره از جشنواره صورت گرفته یا نه، یادآور شد: یکی از بحثهای مدنظر ما این است که جلسهای با دوستان وزارت بهداشت داشته باشیم تا هماهنگیهای لازم برای برگزاری جشنواره تئاتر مقاومت را انجام دهیم.
وی با بیان اینکه در حال حاضر اکثر فعالیتهای مرتبط با جشنواره هفدهم به صورت غیرحضوری انجام میشود، افزود: تمامی آثار از طریق فضای مجازی دریافت شدهاند و هیچ اثر را به صورت حضوری و دستی تحویل نگرفتهایم. همچنین تمام فعالیتهای هیأت داوران نیز در فضای مجازی انجام شده و تنها برای جمعبندی دور هم جمع شدهاند.
نیلی در پایان سخنان خود درباره حضور چهرههای تئاتری در هفدهمین جشنواره تئاتر مقاومت، گفت: برخی چهرهها خواستار حضور در بخش مسابقه جشنواره شدهاند که به محض مشخص شدن برنامهریزی بخش رقابتی جشنواره، اسامی این هنرمندان نیز اعلام میشود.
