برچسب: دانشگاه سوره

  • تئاتر محدود به تعریف غربی و کلاسیک آن‌ نمی‌شود

    تئاتر محدود به تعریف غربی و کلاسیک آن‌ نمی‌شود

    به گزارش تئاتر آنلاین، در این نشست ریچارد شکنر گفت تئاتر را به‌عنوان یک واژه جمع می‌دانم و چیزی فارغ از تئاتر وجود ندارد، باور دارم تئاتر فقط محدود به تعریف غربی و کلاسیک آن‌که ریشه در یونان دارد و تاکنون ادامه داشته است، نمی‌شود و تجربه‌های نیودراما ژاپن در این زمینه به‌عنوان یک‌روند پیشرو و همچنین تعزیه در ایران بخشی از این تعریف است.

    شکنر در ابتدای این نشست، ضمن ابراز ناراحتی از اینکه شرایط دنیا به‌صورتی است که نمی‌تواند به‌صورت حضوری در این برنامه شرکت کند، در جواب سؤالی راجع به آینده پرفورمنس آرت و تئاتر در جهان، گفت: «تئاتر را به‌عنوان یک واژه جمع می‌دانم و چیزی فارغ از تئاتر وجود ندارد، باور دارم تئاتر فقط محدود به تعریف غربی و کلاسیک آن‌ که ریشه در یونان دارد و تاکنون ادامه داشته است، نمی‌شود و تجربه‌های نیودراما ژاپن در این زمینه به‌عنوان یک‌روند پیشرو و همچنین تعزیه در ایران بخشی از این تعریف است.»

    تا زمانی که ادیان وجود دارند، گونه‌های آیینی تئاتر نیز وجود خواهد داشت و تئاتر تجربی همچنان به ایجاد تفکر و تولید فکر می‌پردازد

    او با ذکر چند مثال از تئاتر ایران، چین و ژاپن ادامه داد: «تا زمانی که ادیان وجود دارند، گونه‌های آیینی تئاتر نیز وجود خواهد داشت. تئاتر تجربی همچنان به ایجاد تفکر و تولید فکر می‌پردازد و اگر بخواهیم از آینده صحبت کنیم، تغییر زیادی در این مدل شناخته‌شده از تئاتر غربی نخواهیم داشت و همین روند دنبال خواهد شد و تئاتر لایو و زنده به‌عنوان یک‌گونه هنری در همه فرهنگ‌ها ادامه خواهد داشت.»

    ریچارد شکنر

    این نویسنده با اشاره به اینکه تئاتر در گونه‌های مختلف خود، ادامه پیدا می‌کند، گفت: «تئاتری که به‌عنوان یک مانیفست تولید هنر می‌کند و جنبه زیبایی‌شناختی دارد، تئاتری که به‌طور خاص برای سرگرمی ایجادشده، تئاتری که پیام سیاسی خواهد داشت، تئاتر با خاستگاه دینی و تئاتر با روش‌های درمانی که از زمان ارسطو وجود داشته است، همچنان ادامه خواهد داشت.»

    این استاد تئاتر در پاسخ به پرسشی درباره با تقابل نگاه شرقی، غربی و نظریات پسااستعماری در دوره پست‌مدرن، گفت: «همه زندگی و تجربه کاری من در این زمینه است. نگران این نظریات پسااستعماری نباشید چون تاریخ همواره پر از استعمار بوده است و حکومت پرسپولیس، عثمانی، مغول‌ها و … همه مصادیقی از این امر هستند و استعمار غربی حال حاضر آخرین نسخه از استعمار است. معتقد هستم این آخرین‌ مدل استعمار گسترده و قدرتمند از زمان رنسانس و فتح آمریکا توسط کلمبوس شروع‌ شده است؛ پوشش دانشجویان در این جلسه و تکنولوژی‌های امروزی و حتی صحبت کردن من به زبان انگلیسی نشانی از این استعمار است و البته این استعمار مزایایی داشته است و استعمارشونده خود با آغوش باز این استعمار را پذیرفته است. معتقد هستم این استعمار در جایی ریشه‌اش را از دست می‌دهد و مشابه آن فرزندی که از جایی، والدین را از دست می‌دهد، این صنایع و تکنولوژی‌ها نیز ریشه خود را از دست خواهند داد اما در حال حاضر این تکنولوژی‌ها و صنایع غربی در حال صعود و اوج گرفتن هستند.»

    باور دارم تئاتر فقط محدود به تعریف غربی و کلاسیک آن‌که ریشه در یونان دارد و تاکنون ادامه داشته است، نمی‌شود و تجربه‌های نیودراما ژاپن در این زمینه به‌عنوان یک‌روند پیشرو و همچنین تعزیه در ایران بخشی از این تعریف است

    او با اشاره به اینکه در کتاب خود، به موضوع «چه چیزی اجرا است و چه چیزی به‌مثابه اجرا در نظر گرفته می‌شود» پرداخته است، گفت: «نسبیت‌گرایی را نقص تلقی نمی‌کنم و نسبی در نظر گرفتن موارد و عدم قطعیت نه‌تنها ضعف نیست بلکه فضا را برای رسیدن به توافق باز می‌کند. ازنظر من نسبیت‌گرایی یک نقطه قوت برای رسیدن به توافق است.»

    این کارگردان تئاتر با اشاره به اینکه تئوری را دوست دارد، گفت: «به تئوری علاقه دارم اما خیلی از قدیمی‌ترها و بزرگان من را به‌عنوان کارگردان تئاتر می‌شناسند و به نظرم آینده تئاتر توسط همین شنوندگان تعیین می‌شود و ترکیبی از اجرا و عمل می‌تواند برای آینده تئاتر راهگشا باشد.»

    ریچارد شکنر

    او با اشاره به اینکه ‌ای‌کاش ۵۰۰ مایل فاصله برای گفت‌وگو وجود نداشت چون برخی مباحث قابلیت ارائه در وبینار را ندارند، گفت: «در ویرایش جدیدی که از کتاب خواهم داشت به دیالکتیکی از (being seen) و (showing) خواهم پرداخت؛ در تئاتر غربی بعضاً (showing) جایگاه بالاتری از (being seen) دارد به‌عنوان‌مثال «دارشان» خدای هندی در یک‌زمان توامان هم دیده می‌شود و هم نشان داده می‌شود، پس دیده شدن و نشان دادن تعامل و بعضاً هم‌پوشانی دارند.»

    شکنر در پایان ضمن اشاره به اینکه هیچ معیاری متعادل نیست و برای همه زمان‌ها صادق نخواهد بود، گفت: «از نظر من، منتقد، مسئول تعریف معیارهاست و باید معیارها و فکت‌ها را در نقد اثر به کار بگیریم. به نظر من، منتقد، آزاد در تعاریف و معیارهاست و هیچ معیاری ابدی نیست؛ خیلی از رویکردها در تاریخ نیز با مردود شدن مواجه شدند به‌عنوان‌مثال افراد در ابتدا متوجه جنبش‌های آوانگارد نبودند؛ چراکه معیارهای صحیح برای آن‌ها تعریف‌ نشده بود. در پایان باید بگویم بحران در نقد همواره وجود داشته و هنوز هم وجود دارد.»

    در این نشست که توسط دانشکده هنر و معاونت پژوهشی دانشگاه سوره برگزار شد، علاوه بر مهدی چاوش‌ور یکی از مترجمان کتاب، فارس باقری استادیار دانشگاه تربیت مدرس، بهزاد آقاجمالی استادیار دانشگاه تهران، علی حاجی ملاعلی و رامتین شهبازی استادیاران دانشگاه سوره سخنرانی کردند.

  • سینمای کُره، آمریکایی با پوشش جدید

    سینمای کُره، آمریکایی با پوشش جدید

    مجید شاه‌حسینی گفت: امروز محصولات کره‌ای را می‌بینید، همانطور که می‌دانیم این کشور مستعمره آمریکاست، پس آنچه امروز در کره و سینمای آن شاهد هستیم خود آمریکا است با یک پوشش جدید.

    به گزارش تئاتر آنلاین، دوره آموزشی دانش‌افزایی سینمایی توسط «کدومو» از معاونت کودک و نوجوان مؤسسه تبیان و مرکز آموزش‌های تخصصی دانشگاه سوره از روز شنبه ۲۰ مهر آغاز شده و تا چهارشنبه ۴ آبان در سالن سازمان تبلیغات اسلامی واقع در میدان فلسطین برگزار می‌شود.

    مجید شاه‌حسینی در اولین روز از برگزاری این دوره آموزشی با محوریت موضوعی «جریان‌شناسی فرهنگی در سینما» گفت: دختران امروز حس می‌کنند از حقشان محروم شده و باید حقشان را از این جامعه مردسالار بگیرند.

    وی در ابتدا به فعالیت در حوزه رسانه اشاره داشت و گفت: در این کار ما به عبارت غربی به نوعی بیش‌فعالی و ساده انگاری می‌رسیم و اگر در این راه به معیارهای ثابت و قابل اتکا نرسیم قطعاً سلیقه تأثیرگذار خواهد بود ضمن اینکه این اثرگذاری، تغییر در سلیقه مخاطب را نیز به دنبال خواهد داشت.

    این کارشناس رسانه و سینما در ادامه گفت: امروزه خانواده‌ها تنها شده‌اند و این تنهایی را به عبارتی دانش ما باید جبران بکند. می‌خواهیم برویم دنبال مصادیق. این کار مانند جراحی است. قرار نیست کسی که جراحی می‌کند از تلویزیون هم همه جا را ببیند. مدیریت و ممیزی‌ها در این مقوله یک امر بسیار دقیق هستند که جنسشان از نوع اطلاع رسانی است.

    * سبک زندگی آمریکایی همان رؤیای آمریکایی است

    شاه‌حسینی گفت: مهم‌ترین مبحثی که باید در این جلسه مورد بررسی قرار دهیم نسبت عالم مجاز با واقعیت است. وقتی هنر متکثر می‌شود با تکنولوژی همراه شده و از هنری بودن دور می‌شود. پس چه چیزی آن را خاص می‌کند؟ این شأن رسانه‌ای سینما است چون همه آن را دوست دارند، متکثر است و همه در جهان آن را می‌بینند. در بعضی کشورها اصل رسانه‌ای بودن را نادیده می‌گیرند تا همه حقوق را به سمت هنرمند ببرند. کل مقوله نمایش خانگی، تلویزیون و گیم همین است. گالری است.

    او افزود: ما باید هنجارهای زیست را تعریف بکنیم. سینما چهره فردای جامعه است. شما خلق می‌کنید و آن را ایجاد می‌کنید. مانند راه‌اندازی پنج استودیو بزرگ تحت عنوان مغول‌های هالیودی در پایان ۱۹۱۸ جنگ جهانی دوم که قرار بود چیزی را خلق کند که پشت آن اتاق فکر قرار داشت. رؤیای آمریکایی روی پرده رفت و ده سال بعد دیدم جامعه به آن شکلی در آمد که قرار بود دربیاید، یعنی همان سبک زندگی آمریکایی.

    * بلک مامبا همان دید دیوگونه است

    وی در ادامه به پخش کلیپ‌هایی از موسیقی کره پرداخت و گفت: امروزه محصولات کره‌ای را می‌بینید، همانطور که می‌دانیم این کشور مستعمره آمریکاست، پس آنچه امروز در کره و سینمای آن شاهد هستیم خود آمریکا است با یک پوشش جدید. شاهد هستیم که فرهنگ کی‌پاپ پرفروش‌ترین آلبوم‌های روز را دارند و دیگر نسبتی با کره ندارند. این مهم وقتی خطرناک‌تر می‌شود که وارد جهان بازی و آواتار هم می‌شود. به عنوان مثال همین گروه بلک مامبا که متشکل از چهار دختر است، درواقع این چهار دختر خودشان مفهومی از آواتارهایی در فضای مجازی متاورس هستند. آنچه نمایش می‌دهند این است که شما در عالم واقعی مظلوم هستید پس این جهان را فراموش کنید و آواتار را به جهانی دیگری ببرید تا با همه زشتی بجنگید و حقتان را بازپس بگیرید. بلک مامبا همان دید دیو گونه است. فرزندان شما نه تنها این‌ها را به اسم می‌شناسند بلکه آن جاهایی که متاورس وجود دارد با آن‌ها وارد دیالوگ هم می‌شوند.

    او ادامه داد: کلاً آدم‌هایی که به دنبال دوست‌های خیالی هستند بالاخره آن را پیدا می‌کنند و دیگر از خانواده و معلم چیزی یاد نمی‌گیرند. زمانی در فیلم کیل بیل، تارانتینو یاد می‌داد زنی مظلوم سامورایی یاد می‌گیرد تا انتقام بگیرد. در دنیای امروز سن کم شده است و سعی می‌کند ادای اوما تورمن را دربیاورد. مربی که در زندگی واقعی نداشت را دارد در زندگی مجازی می‌یابد. از خودت دفاع کن، بازی این است، خلق یک فضای سیاه که در آن باید بجنگی و کسی به تو رحمی نخواهد کرد اگر نکشی کشته می‌شوی.

    * باید به الگوهای موفق زن و مرد موفق ایرانی پرداخت

    شاه‌حسینی در پایان سخنان خود مجدداً به گروه بلک مامبا اشاره داشت و گفت: این جهان ترنس مدرن است. آواتار از تو مهم‌تر است. امروزه می‌بینیم بسیاری رفته‌اند و دارند زبان کره‌ای یاد می‌گیرند. چرا؟ برای رفتن. که چه بشود؟ که بتواند مثل این‌ها بخواند، تیپ بزند و مثل اینها رفتار کند. این در افغانستان هم دیده شده است، درواقع آنان می‌روند دنبال سنی که قدرت تحلیل ندارد و هیجانی است. برای هر کشوری چیزی را گذاشته‌اند مثل اندکی فمینیسم، حقوق تضییع شده زنان و همان عبارت معروف پاشو حقت را بگیر. به عبارتی آن‌ها دخترها را به صورت ویژه مورد هدف خود قرار داده‌اند و دارند جنسیت زدایی می‌کنند. دختری که از دختر بودن خود راضی نیست این امر در پسرها هم مصداق دارد. چیزی که امروز باید به آن پرداخته شود این است که هویت جنسیتی باید مورد توجه قرار بگیرد و دختر و پسر به جنسیت خود افتخار کنند نه این که به رقابت بپردازند و تعصب داشته باشند. همه دارند یارگیری می‌کنند و آتش می‌ریزند، این افق خطرناکی است. باید به الگوهای موفق زن و مرد موفق ایرانی بپردازید.

  • «تاثیرات انقلاب اسلامی بر هنرهای نمایشی منطقه» بررسی می‌شود

    «تاثیرات انقلاب اسلامی بر هنرهای نمایشی منطقه» بررسی می‌شود

    اداره کل هنرهای نمایشی با همکاری دانشکده هنر و معاونت پژوهشی دانشگاه سوره وبینار بین المللی «تاثیرات انقلاب اسلامی ایران بر هنرهای نمایشی منطقه» را در چارچوب «هفته هنر انقلاب» برگزار می کند.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی اداره کل هنرهای نمایشی، تعدادی از هنرمندان و پژوهشگران کشورهای سوریه، عراق و لبنان با همراهی تعدادی از کارشناسان تئاتر کشورمان در یک وبینار بین المللی به بیان نقطه نظرات خود در حوزه «تاثیرات انقلاب اسلامی بر هنرهای نمایشی منطقه» می پردازند.

    در این وبینار بین المللی که ساعت ۱۶ تا ۱۸ روز چهارشنبه بیست و چهارم فروردین ماه همزمان با «هفته هنر انقلاب اسلامی» توسط دفتر امور بین الملل اداره کل هنرهای نمایشی با همکاری دانشکده هنر و معاونت پژوهشی دانشگاه سوره به دبیری رامتین شهبازی مدرس دانشگاه، پژوهشگر و منتقد تئاتر برگزار می شود، نعیمه حسوکی از کشور سوریه، جبار حسین صبری از کشور عراق، رضا حسن اسکندر از لبنان، علی ظاهر از لبنان و کورش زارعی از کشورمان به ارائه نقطه نظرات خود می پردازند.

    نعیمه حسوکی از جمله هنرمندان و پژوهشگران حوزه فرهنگ و هنر کشور سوریه است که تحصیلات خود را در مقطع دکترای زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تربیت مدرس به پایان رسانده است. وی فارغ التحصیل رشته زبان و ادبیات عربی دانشگاه حلب است که علاوه بر تدریس در حوزه های مختلف زبان و ادبیات عربی و فارسی، ترجمه کتاب های «آموزش زبان فارسی به غیر فارسی زبانان»، «نگاه پرباران – خاطرات زنان در دوران دفاع مقدس» و مقالات متعددی از فارسی به عربی در مجله «سجسور ثقافیه» سوریه را به عهده داشته است.

    جبار حسین صبری هم از کارشناسان و پژوهشگران حوزه تئاتر کشور عراق است که مدرک دکترای فلسفه خود را از دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه بغداد دریافت کرده است. وی علاوه بر نویسندگی، ترجمه و کارگردانی چندین اثر نمایشی مطرح حوزه تئاتر و تالیف چندین اثر پژوهشی حوزه های مختلف تئاتر در حوزه نقد نیز حضور فعالی دارد. این در حالی است که دریافت جایزه بهترین اجرای تلفیقی برای نمایش «حلبچه القلب» در جشنواره السلام، عضویت در اتحادیه نویسندگان عراق، عضو موسس باشگاه تئاتر کانون نویسندگان عراق، عضو موسس مرکز فرهنگ و هنر عراق، کارشناس بررسی متون و تماشای نمایش در معاونت سینما و تئاتر وزارت فرهنگ عراق، عضویت در هیات داوران جشنواره ها و مسابقات مختلف تئاتر و ادبیات، مشاور علمی مجله «الخشابه» در حوزه هنرهای نمایشی و ارائه چندین مقاله تخصصی در بخش های مختلف تئاتر بخشی از پیشینه فرهنگی هنری وی را تشکیل می دهد.

    رضا حسن اسکندر از کشور لبنان هم یکی دیگر از شرکت کنندگان در این وبینار است که داری مدرک دکترای پژوهش هنر است و هم اکنون به عنوان مدرس مجموعه های دانشگاهی چون دانشکده هنرهای زیبا و معماری بیروت و دانشکده ارتباطات بیروت مشغول به فعالیت است. ضمن اینکه فعالیت در عرصه های مختلف تهیه کنندگی سینما و تلویزیون، نویسندگی فیلمنامه، کارگردانی و مستندسازی از دیگر فعالیت های اجرایی این پژوهشگر است.

    علی ظاهر از کشور لبنان هم از از جمله کارشناسان حوزه هنر و رسانه و گردشگری کشور لبنان است که علاوه بر مدیریت و سازماندهی چندین پروژه هنری، رسانه ای و گردشگری در کمیته های داوری چندین رویداد هنری و رسانه ای کشورهای لبنان، سوریه، مصر، ترکیه، تونس، قطر، امارات عربی متحده و ایران حضور داشته است. ضمن اینکه همراهی در پروژه های مشترک سینمایی و تلویزیونی کشورهای مختلف از دیگر فعالیت های این کارشناس مسائل فرهنگی هنری محسوب می شود.

    کورش زارعی نیز از جمله هنرمندان و کارشناسان شناخته شده تئاتر کشورمان است که طی سال های اخیر علاوه بر نویسندگی، بازیگری، کارگردانی در چندین پروژه نمایشی، تلویزیونی و سینمایی، پروژه های مختلفی را در کشورهای مختلف با موضوعات انقلاب و حوزه مقاومت روی صحنه برده که هرکدام از آنها نیز با استقبال مخاطبان مواجه شده است. وی در کنار فعالیت های هنری و پژوهشی خود در عرصه تئاتر مدیریت مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی را نیز به عهده داشته است.

    این وبینار از ساعت ۱۶ روز چهارشنبه ۲۴ فروردین ماه از تلویزیون تئاتر ایران به صورت مستقیم پخش می شود.

    طی روزهای گذشته دو وبینار «زیبایی شناسی تئاتر انقلاب اسلامی» به دبیری فرزاد معافی غفاری پژوهشگر و مدرس دانشگاه، با سخنرانی حجت الاسلام و المسلمین عبدالحسین خسروپناه، علی منتظری، محمدعلی خبری، هوشنگ توکلی و محمود فرهنگ و «نقش استان‌ها در تئاتر انقلاب اسلامی» به دبیری سعید اسدی مدرس دانشگاه و مدیر دفتر انتشارات و پژوهش اداره کل هنرهای نمایشی با حضور علی رضایی از استان هرمزگان، جهانشیریار احمدی از استان بوشهر، رضا میرمعنوی از استان گیلان، احمد سپاسدار از استان فارس، منصور حیدری از استان آذربایجان شرقی از هنرمندان و پژوهشگران حوزه تئاتر استان‌ها در چارچوب «هفته هنر انقلاب اسلامی» پیش روی مخاطبان قرار گرفته بود.

  • وبینار ۲ روزه «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی»  برگزار می‌شود

    وبینار ۲ روزه «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی» برگزار می‌شود

    اداره کل هنرهای نمایشی وزارت ارشاد با همکاری دانشکده هنر و معاونت پژوهشی دانشگاه سوره، همزمان با فرا رسیدن هفته هنر انقلاب اسلامی وبینار «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی» را برگزار می کند.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی اداره کل هنرهای نمایشی، همزمان با فرا رسیدن هفته هنر انقلاب اسلامی وبینار دو روزه «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی» طی روزهای شنبه بیستم و یکشنبه بیست و یکم فروردین ماه توسط دفتر انتشارات و پژوهش اداره کل هنرهای نمایشی با همکاری دانشکده هنر و معاونت پژوهشی دانشگاه سوره برگزارخواهد شد.

    بر اساس برنامه ریزی های انجام گرفته از ساعت ۱۶ تا ۱۹ روز شنبه بیستم فروردین وبینار «زیبایی شناسی تئاتر انقلاب اسلامی» به دبیری فرزاد معافی غفاری پژوهشگر و مدرس دانشگاه، با سخنری حجت الاسلام و المسلمین عبدالحسین خسروپناه، علی منتظری، محمدعلی خبری، هوشنگ توکلی و محمود فرهنگ برگزار می شود.

    وبینار ۲ روزه «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی»  برگزار می‌شود

    «نقش استان ها در تئاتر انقلاب اسلامی» عنوان موضوع روز دوم وبینار «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی» است که از ساعت ۱۶ تا ۱۹ روز یکشنبه بیست و یکم فروردین برگزار خواهد شد.

    در این وبینار تخصصی که دبیری آن بر عهده سعید اسدی مدرس دانشگاه و مدیر دفتر انتشارات و پژوهش اداره کل هنرهای نمایشی است، علی رضایی از استان هرمزگان، جهانشیریار احمدی از استان بوشهر، رضا میرمعنوی از استان گیلان، احمد سپاسدار از استان فارس، منصور حیدری از استان آذربایجان شرقی از هنرمندان و پژوهشگران حوزه تئاتر استان ها، با موضوع «نقش استان ها در تئاتر انقلاب اسلامی» به بحث و تبادل نظر می پردازند.

    وبینار ۲ روزه «بررسی تئاتر انقلاب اسلامی»  برگزار می‌شود

    علاقه مندان برای شرکت دراین نشست های پژوهشی مجازی دو روزه می تواند به آدرس اینترنتی http://panel.soore.ac.ir/join/egc۴۱ مراجعه ویا از طریق تلویزیون تئاتر ایران این نشست ها رادنبال کنند.

    اداره کل هنرهای نمایشی به مناسبت فرا رسیدن هفته هنر انقلاب اسلامی برنامه های دیگری را با مشارکت دیگر مجموعه ها و نهادهای فرهنگی تدارک دیده است که مشروح آنها طی روزهای آینده اطلاع رسانی خواهد شد.

  • تئاتر اروپا و یک بازگشت محکم به متن و روایت

    تئاتر اروپا و یک بازگشت محکم به متن و روایت

    تئاتر آنلاین: برگزاری سمپوزیوم «آینده تئاتر ایران»،در راستای ارتباط با مراکز حرفه‌ای و سیاست‌گذاران هنر و طرح چالش‌ها و معضلات مهم آموزش هنر و ارتباط این آموزش با فضای حرفه‌ای برنامه‌ریزی شده است. این سمپوزیوم در روز دوم خود، با موضوع «درام و نظریه‌های نوین در ادبیات نمایشی» برگزار شد.

    در این نشست، اصغر نوری (کارشناس ارشد کارگردانی نمایش،مترجم نمایشنامه و رمان و نمایشنامه‌نویس)، میترا علوی طلب (پژوهشگر تئاتر و مدرس دانشگاه) و بهزاد آقاجمالی (نمایشنامه‌نویس،پژوهشگر تئاتر و مدرس دانشگاه)حضور داشتند و در ارتباط با تحولات درام‌نویسی،روند تحول در نظریه‌های درام و نمایشنامه در اروپا،آینده‌ تئاتر ایران در این حوزه به بحث و تبادل‌نظر پرداختند.

    این نشست به‌صورت مجازی و با پخش آیاتی چند از کلام‌الله مجید و سرود جمهوری اسلامی ایران آغاز شد. پس‌ازآن،دبیر نشست،امیررضا نوری پرتو(مدرس و دانش‌آموخته ادبیات نمایشی و فلسفه هنر)نکاتی را در ارتباط با اهداف برگزاری این هم‌اندیشی آکادمیکی عنوان و با طرح سوالاتی پیرامون این مقوله از مهمانان دعوت کرد تا نظرات خود را مطرح کنند.

    زلزله‌ای که به جان درام می‌افتد

    اصغر نوری در ابتدای این نشست با اشاره به نظریه‌هایی که در مقوله نمایشنامه و درام در اروپا وجود دارد،گفت:«ما دو نقطه عطف در تئاتر اروپا داریم که شیوه‌های اجرایی را عوض می‌کند یکی از این نقاط عطف حضور آنتونن آرتو است. او در دهه ۴۰ اروپا تلاش می‌کند قاعده تئاتری را که بر اساس ادبیات و روانشناسی است به هم بزند و نظریات خودش را دنبال کند که البته در آن زمان از او به‌عنوان یک دیوانه یاد می‌شود و نه نظریه‌پرداز؛ اما بعدها نظریات او در دهه ۸۰ موردتوجه قرار می‌گیرد و تئاتر اروپا متحول می‌شود. بعد از آرتو و قبل از تحولی که در تئاتر اروپا می‌افتد،در این فاصله زمانی شخصی به نام ساموئل بکت را داریم که شاخص‌ترین نمایشنامه‌نویس سبک ابزورد است؛ با یک شیوه تازه،تئاتر ضد قصه و ضدقهرمانی را پیشنهاد می‌کند و اتفاقا خیلی طول می‌کشد که پذیرفته شود و در تئاتر جا بیفتد؛ اما او و کسانی مثل ادوارد آلبی و اوژن یونسکو و… یک تکان اساسی به تئاتری می‌دهند که بر شیوه دو یا سه نمایش نویس بزرگ مثل استینبرگ چخوف و… تکیه دارند. درواقع این قاعده با ابزورد به هم زده می‌شود. گویا می‌خواهد روی صحنه تئاتر دیگر قصه نگوییم.»

    نوری در ادامه بیان کرد:«بکت بسیار جلوتر از جامعه خود،معنا باختگی را درک می‌کند و ما در نمایشنامه «گودو» از او این را می‌بینیم. در این نمایشنامه نمی‌دانیم که آن کاراکترها برای چه منتظر هستند و منتظر چه کسی هستند. این نمایشنامه شده بر اساس وضعیت انتظار نوشته شده و این انقلاب بزرگی است؛ مقابله با یک تئاتری که سابقه طولانی و نمایشنامه‌هایش موقعیت ساکن دارند و تمام فرمول‌های کلاسیک نمایشنامه‌نویسی را که قبل از تئاتر ابزورد است،رعایت می‌کند. درواقع زلزله به جان درام می‌افتد. سپس،بعد از تئاتر قصه‌گویی که از دهه ۷۰ شروع می‌شود،شکل‌های اجرایی دیگری به وجود می‌آید. تئاتر ابزورد نیز وجود دارد،هنرمندانی از آمریکا به فرانسه می‌آیند و این سبک‌های جدید را دنبال می‌کنند. در دهه ۶۰ اتفاق دیگری می‌افتد که در اندیشه اروپا تأثیر می‌گذارد و به دنبال آن در هنر هم تأثیر خود را دارد؛ یک انقلاب آنارشیستی که خیلی‌ها می‌خواهند آن را یک انقلاب کمونیستی چپ معرفی کند درحالی‌که خود فرانسوی‌ها در نظریه‌های جدید می‌گویند انقلاب «می ۶۸» پایانی بود بر همه ایدئولوژی‌ها. وقتی این اتفاق در یک جامعه می‌افتد،پرونده قاعده‌مندی و پیروی از یک قاعده در هر موضوعی بسته می‌شود.»

    تئاتر اروپا و یک بازگشت محکم به متن و روایت

    او در بخش دیگری از صحبت‌های خود گفت:«در دهه هفتاد فرانسه جورج ساواری را داریم. اگر فیلم‌ها و کارهای او را ببینید در ایران و جهان هیچ کار پرفورمنس عجیب‌وغریب دیگری شما را متعجب نخواهد کرد. در یکی از تئاترهای خودش که بر اساس نمایشنامه «طوفان» شکسپیر به روی صحنه برد،یک دکل بزرگ کشتی واقعی را روی صحنه آورد و قطرات آب روی سر تماشاچیان می‌ریخت. او کارهای عجیب‌وغریبی بر اساس متن و یا بدون متن انجام داده است.

    از نیمه دهه شصت تا آخر دهه هفتاد،تحت تأثیر بکت،اتفاقاتی در درام افتاده است و تحت تأثیر نظرات آرتو،یکسری حرکت‌هایی اتفاق افتاد که ما در ایران به آن پرفورمنس میگوییم. در ایران این اصطلاح به یک نمایش بدون متن اطلاق اما در اروپا پرفورمنس به هر شیوه اجرایی گفته می‌شود. با تعریفی که ما از پرفورمنس داریم یعنی نمایشی که بر اساس ایده شکل می‌گیرد و الزاما متن ندارد،یعنی چیزی که آرتو به دنبال آن بود(رهایی تئاتر از متن و کلام)او دنبال یک زبان تازه بود حتی به دنبال یک آوا به‌جای کلمات. این مسائل در دهه ۶۰ تا ۷۰ در اروپا پذیرفته شدند و حالا دو تئاتر وجود دارد:یکی بر اساس حرکت و بر اساس ایده‌ها شکل گرفته و یکسری متون داریم که در ادامه تئاتر ابزورد ضد قصه است و نمی‌خواهد قصه کلاسیک تعریف کند. در این دو دهه متن خیلی کمرنگ می‌شود یا متن نداریم و یا اگر باشد متن قصه‌گو نیست اما از دهه ۸۰ تا به امروز تئاتر اروپا یک بازگشت خیلی محکم و عجیب‌وغریب به متن و روایت داشته است ما در این دهه کسی را داریم به نام برنارد ماری کلتس. شما اگر متن‌های کلتس را ببینید شش متن عمده دارد و چند متنی کوتاه دارد که خودش آن‌ها را قبول نداشت اما بعد از مرگش امروز در دسترس قرارگرفته است. کلتس هم از سنت ادبی استفاده می‌کند و هم نگاهی به بکت دارد و هم نظریات آرتو را مدنظر قرار می‌دهد. کلتس به تئاتر نگاه اجتماعی و نگاه به مسائل زمان خود دارد درعین‌حالی که می‌تواند نگاهی نیز به اساطیر داشته باشد به‌عنوان‌مثال کلتس نمایشنامه‌ای دارد به نام «کویر برهوت» که هم معاصر است و هم پیوندهایی با اساطیر دارد و یا کاری دارد به نام «روبرتو زوکو» که بر اساس یک اتفاق واقعی نوشته شده است اسطوره‌ای است و کاراکتر شر نمایشنامه،شکل حماسی دارد. اگر کلتس را رأس یک مثلث در نظر بگیریم،از این مثلث شاخه‌های مختلفی در تئاتر فرانسه به وجود آمده است. یک شاخه از آن را نویسنده‌هایی تشکیل می‌دهند مثل وجدی معود،ژوئل پومرا و…که قصه‌گوتر و تحت تأثیر جنبه قصه‌گویی کلتس هستند ولی روایتی که دارند روایتی کلاسیک نیست،روایت خاص صحنه‌ای است. در خیلی از این آثار کاراکترها به‌جای اینکه بازی کنند،موقعیت آن را تعریف می‌کنند. ضلع دیگر این مثلث را نمایشنامه‌نویسانی تشکیل می‌دهند که بیشتر جنبه بکتی کلتس را مدنظر قرار می‌دهند. مثل انزو کورمن،فیلیپ مینیانا و ژان لوک لاگارس و… یکی از بزرگ‌ترین نویسندگان در این ضلع میشل ویناور است او در آثارش فرمی را می‌سازد که کارگردان مجبور می‌شود آن را اجرا کند؛ یعنی فرم از متن توسط نویسنده شروع می‌شود و کارگردان باید فرم نویسنده را ادامه دهد. در ضلع افقی و پایین این مثلث،تئاتر بولوار اروپا قرار دارد که امروز فلوریان زلر،یاسمینا رضا،اشمیت و غیره در آنجا قرار دارند یک تئاتر بدنه است. این ضلع پایین کاملا تحت تأثیر درام بوده است.»

    دانشگاه باید متخصص سازی کند نه نابغه سازی

    او با اشاره به نگاه سنتی ایران به تئاتر گفت:«در حال حاضر تئاتر اروپا برخلاف سنتی که در ایران وجود دارد،کار به‌حساب می‌آید یعنی اگر کسی در آنجا بگوید من تئاتر بازی می‌کنم،یعنی امرارمعاش من از تئاتر است این بازیگر می‌تواند بازیگر متن فیلیپ مینیانا باشد یا بازیگر رپرتوار کمدی فرانسز باشد. می‌تواند بازیگر مولیر باشد،می‌تواند بازیگر اشمیت باشد و در تئاتر شانزلیزه. می‌خواهم بگویم در آنجا همه تئاتر‌ها محترم هستند ولی وقتی کسی در ایران تئاتر آوانگارد کار می‌کند به کسی که کار اکبر رادی یا ساعدی را انجام می‌دهد به دیده تحقیر نگاه می‌کند و اصلا آن‌ها را تئاتری به‌حساب نمی‌آورد؛ اما در اروپا این رویکرد وجود ندارد. این معضلی است که در آموزش تئاتر هم آن را می‌بینیم؛ معضلی به نام نابغه سازی که در دانشگاه اتفاق می‌افتد. این درحالی‌که است که دانشگاه باید متخصص سازی بکند نه نابغه سازی. دانشگاه باید بتواند دانشجویی را که فارغ‌التحصیل می‌شود جوری آموزش داده باشد که به‌عنوان‌مثال قادر باشد نیم ساعت درباره میشل ویناور صحبت کند. در جامعه ما و در ایران چون تئاتر کار به‌حساب نمی‌آید ما فکر می‌کنیم باید در تئاتر نابغه باشیم و در این حوزه کاری کنیم که همه ما را تحسین کنند. در حال حاضر کار بسیاری از کارگردانان شناخته‌شده ما هم اصیل نیست. تئاتر اروپا به متن بازگشت کرده در حالیکه انواع تئاترهای دیگر نیز در کنار آن ادامه دارد اما تئاتر پیشرو و معاصر اروپا بر اساس تولید متن است.» در پایان سخنان اصغر نوری،حاضرین در این نشست مجازی سوالاتی را در ارتباط با تئاتر و معرفی برخی آثار و مقالات از او پرسیدند.

    در ادامه این نشست میترا علوی طلب در ارتباط با مبحث تحول و فرایند نظریه‌های نوینی که در حوزه ادبیات نمایشی و شناخت درام وجود دارد صحبت کرد.

    قله‌های درام مدرن و درام‌نویسی مدرن

    این استاد دانشگاه گفت:«با آمدن درام مدرن در اروپا نظریه‌های دراماتیک جدید،قله‌های درام مدرن و درام‌نویسی مدرن را در آثار چخوف و استینبرگ و… می‌بینیم و درواقع آن‌ها جریانی به وجود آوردند که همسو با رئالیست بود و بعد به سمت ناتورالیست رفت و جریان تازه‌ای را در کل درام‌نویسی و نیز اجرا پدید آورد. در مقابل این جریان درام‌نویسی،سویه‌های اجرایی نیز به سمت سویه‌های اجرایی واقع‌گرایانه رفت. کسانی مثل استانیسلاوسکی در روسیه شروع به فعالیت و سعی کردند درام‌های واقع‌گرایانه را به سبک واقع‌گرایانه اجرا کنند. بنابراین شیوه‌ها و متدهای جدید بازیگری و کارگردانی پدید آمد که مبتنی بر واقع‌گرایی بود هرچند که در کنار استانیسلاوسکی درجاهای دیگر دنیا نیز تجربه‌هایی ازاین‌دست را داریم مثل تجربه آندره آنتوانت و غیره؛ اما آنچه در این شیوه‌ها می‌بینیم یک سویه مهم گرایش به واقعیت و طبیعت‌گرایی خاص است. قطعا تحت تأثیر مسائل دیگری که در اروپا رخ می‌دهد؛ جنگ‌ها،فشارهای روحی و روانی و اجتماعی،سویه‌های اکسپرسیونیستی را در سینما و درام به‌ویژه در اجرا و نمایشنامه‌نویسی داریم و با ظهور فردی مثل برشت،هم در زمینۀ نمایشنامه‌نویسی هم در زمینۀ اجرا سویه‌هایی به وجود می‌آید. این سویه‌ها،بردن متون و شیوه اجرایی به شکل ضد ارسطویی است و به سمت درام‌های ضد ارسطویی ظاهر می‌شود.»

    امروزه با متونی روبرو هستیم که مرزبندی در آن‌ها وجود ندارد

    میترا علوی طلب با اشاره به وجوه تئاتریکال در نمایش و ارزش‌های پیرنگ و شخصیت‌پردازی نمایشنامه‌نویسی و اجرا گفت:«وجوه تئاتریکال را در بعضی از درام‌ها نیز می‌توانیم ببینیم؛ زیرا با آوانگاردیسمی که در دهه ۷۰ و ۸۰ به وجود آمد و سویه‌های اجرایی جای متن را گرفت،به‌ویژه بعد از آرتو،به این سمت می‌رویم که استبداد متن کنار گذاشته می‌شود و درام به سمت اجراهای بدون متن می‌رود و وجوه تئاتریکال اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. این وجوه را بعدها به‌صورت سویه‌هایی در متن‌ها نیز می‌بینیم. البته در نمایشنامه‌های آمریکایی نیز جنبه‌های فرویدی مارکسیستی و روانشناسی را می‌توانیم ببینیم که به جریان چپ منتسب هستند. یا وقتی نمایشنامه‌های خانم یاسمینا رضا را می‌بینید،داستان و پلات ساده است اما کنش‌ها بسیار مهم هستند و به‌نوعی می‌توان گفت که این کنش‌های عمیق جای حوادث را گرفته‌اند و دیگر درام حادثه محور نداریم و درام کنش محور داریم این سویه‌ها،گرایش‌های بسیار مهمی هستند که در متون و در اجراها راه پیداکرده‌اند،جدا از آثاری که گرایش‌های ضد متن را ساخته‌اند. می‌خواهم بگویم،تمام این جریان‌ها راه خود را ادامه دادند و در کنار هم مسیر خود را دنبال می‌کنند؛ اما نکته این است که امروز آنچه در درام آمریکایی و اروپایی می‌توانیم ببینیم،تفکیک بندی و مرزبندی دقیق دیگر وجود ندارد امروزه ما با متونی روبرو هستیم مثل وجدی معود که این مرزبندی‌ها خیلی در آن‌ها وجود ندارد. می‌توانیم در این آثار،وجوه اکسپرسیونیستی و پسااکسپرسیونیستی را ببینیم،جنبه‌های ابزورد را نیز می‌توانیم در این آثار ببینیم،وجوه تئاتری که نگاه اجتماعی و مسئولیت‌پذیر دارد را می‌توانیم ببینیم؛ اما این‌ها امتزاجی از نظریه‌ها و نگرش‌های مختلف را در خود دارند که تفکیک و مرزبندی در آن‌ها مشخص نیست.»

    بهزاد آقاجمالی به‌عنوان سخنران بعدی،ضمن اشاره به فرآیندها و تحولاتی که در زمینۀ درام‌نویسی در دنیا رخ داده است به این سؤال نیز پاسخ داد:چرا در عرصه نظریه‌پردازی در پیوند با ادبیات نمایشی در ایران هیچ اتفاق علمی شگرفی نیفتاده است؟

    چهار ظهور با تغییر دراماتیک بعد از دهه هفتاد

    بهزاد آقا جمالی ضمن مرور تحولات درام‌نویسی در دنیا گفت:«باید دو نکته را موردتوجه قرار بدهیم؛ اول اینکه ما با تنوع و تکثر آثار مواجه هستیم،فرم و ساختار آثار دراماتیک به‌ویژه بعد از دهه هفتاد بسیار متفاوت و مستقل هستند و نکته بعد،نظریه‌های درام هستند که تنوع کمتری نسبت به آثار دارند و لزوما برای هر شکل متنوعی از یک اثر دراماتیک،یک نظریه نداریم اما ممکن است بخشی از آن را پوشش بدهد. بحث دیگر نظریه‌های بینا رشته‌ای و متفاوت از نظریات دهه هفتاد و هشتاد است. این‌ها را باید از هم تفکیک بکنیم. طبیعتا عناصر دراماتیک بسیار متنوع هستند به‌طوری‌که ممکن است در ذیل یک نظریه دراماتیک و ادبی شکل بگیرند اما اصلا شبیه به هم نباشند. چه در مضمون چه در فرم و طبعا نظریه‌های دراماتیک بسیار محدود هستند. ما در دهه هفتاد سه یا چهار ظهور در تئاتر و درام داشته‌ایم یکی از آن‌ها پست دراماتیک است که سعی می‌کند از پیرنگ عبور بکند. یکی دیگر را که می‌توانیم تئاتر پسا برشتی نامگذاری کنیم،در شاخه تئاترهای پست دراماتیک قرار می‌گیرد اما یک فلسفه مجزا و مشخصی برای خود دارد و سعی می‌کند،چارچوب نظریه مستقلی برای خود دست‌وپا کند. شکل سوم،درام‌هایی است که می‌توان به آن‌ها پرفورماتیک گفت و ناظر به اجرا است و درام در آن تضعیف می‌شود و شکل چهارم که می‌توانیم در نظر بگیریم وارد پست‌مدرن می‌شود که ما آن را با تئاتر آوانگارد اشتباه می‌گیریم و درام در آن،مرز گریز می‌شود. این چهار ظهور را می‌توانیم به‌عنوان قله‌های تغییر دراماتیک بعد از دهه هفتاد در نظر بگیریم.»

    عدم تکامل داروینی در درام ایرانی

    آقاجمالی در پاسخ به سؤال مطرح‌شده درباره نظریه‌پردازی در پیوند با ادبیات نمایشی در ایران گفت:«این سؤال درواقع یک فرض را در نظر گرفته است که هیچ نظریه شگرفی به وجود نیامده است و شاید برخی با آن مخالف باشند و معتقد به بروز نظریه‌های شگرف در این زمینه در ایران هستند؛ اما من با این فرضیه موافق هستم و فکر می‌کنم چیزی که بتوان از آن به‌عنوان نظریه نام برد در ایران به وجود نیامده است. البته این مسئله در بسیاری از نقاط دنیا نیز وجود ندارد. اتفاقا اگر ما گفتمان تئاتر ایرانی را در نظر بگیریم که در آن انواع و اقسام افسانه‌ها وجود دارد به نظر من این یک گفتمان فکری است؛ بنابراین شاید تا حدودی و با اغماض بگوییم نظریه وجود دارد اما به معنای شگرف شاید نتواند باشد؛ اما اینکه چرا ما نظریه‌های درام پسا برشتی نداریم،یک بخش آن برمی‌گردد به اینکه درام یک مبحث وارداتی به ایران است بنابراین خیلی دور از انتظار نیست چراکه مبحثی در یک قرن گذشته به ایران وارد شده است و بیشتر در حال تجربه کردن امر ترجمه بوده است. نکته بعدی این است که تاریخ درام ایران،تاریخ گسست‌هاست و این گسست به‌قدری عمیق و متعدد بوده است که اصلا امکان شکل گرفتن سنت را نداده است. سنت درام ایرانی شکل نمی‌گیرد(منظورم در یک‌صد سال گذشته است)بنابراین امکان اینکه این مسئله نشست پیدا بکند و یک رسوب نظری،تبدیل به یک نظریه شود نبوده است؛ بنابراین این گسست‌ها باعث شده است که ما یک تکامل داروینی در درام ایرانی نداشته باشیم.»

    میترا علوی طلب در بخش دوم این نشست به تاریخچه درام ایرانی اشاره و آن را مرور کرد.

    این تاریخ پر گسست چه زمان فرصت نظریه‌پردازی به صاحب‌نظران داد

    علوی طلب گفت:مدت زیادی از عمر درام‌نویسی در ایران می‌گذرد(بگذریم از نظر برخی از اساتید که به دلایل نامعلوم و مبهم معتقدند که ما در درام‌نویسی سابقه چند هزارساله و سالن‌های نمایش داشتیم که البته ما اثری از آن‌ها نمی‌بینیم)از مشروطه به بعد و یا کمی قبل‌تر از مشروطه با درام و نمایش غربی مواجه شدیم. این تاریخ پر از گسست چه زمان فرصت نظریه‌پردازی به گروه‌های تئاتری و صاحب‌نظران داده است! ما از آخوندزاده گرفته تا به امروز جریان نقدنویسی نیز نداریم. ما تا دهه‌های سی و چهل تجربه‌های پراکنده‌ای در این حوزه داشتیم بعدازآن هم در همین دهه‌های سی،چهل و پنجاه،جریان نمایشنامه‌نویسی نداریم بلکه نمایشنامه‌نویسانی داریم که به‌صورت جداگانه و فردی کار می‌کنند. مثلا آقای بیضایی پروژه شخصی خودش را پیش می‌برد،غلامحسین ساعدی و نعلبندیان و رادی هرکدام در حوزه خودشان کار می‌کنند. البته من شباهت‌هایی بین درام رادی و ساعدی می‌بینیم در دغدغه‌های اجتماعی که هردو داشته‌اند. البته کارگاه‌های نمایش و جشن هنر شیراز فرصتی را برای تجربه‌گرایان فراهم ساخت و بیشتر محل اجرای کارهای تجربی آوانگارد و نوگرا بود با همه این‌ها اگر ما داشتیم به یک ثباتی می‌رسیدیم که به نظریه و نظریه‌پردازی ختم شود با جریان انقلاب متوقف شد.» او در ادامه افزود:«یک تا دو سال اول انقلاب با حضور جریان‌های چپ در تئاتر مواجه هستیم و می‌بینیم که در اقصی نقاط ایران نمایشنامه‌های برشت را به روی صحنه می‌برند تا جایی که نمایش «استثنا و قاعده» برشت. در کازرون اجرا می‌شود به‌هرحال این نیروی چپ غالب،نیروی مسلطی در تئاتر اوایل انقلاب است. پس‌ازآن با اتفاقاتی که در دهه شصت می‌افتد،نیروهای منتسب به انقلاب،سالن‌های تئاتر را در اختیار خود می‌گیرند و درام انقلابی مدنظر قرار می‌گیرد و این درام بعدا توشه و توان خود را از دست می‌دهد تا اینکه با شروع جنگ به نمایشنامه‌نویسی جنگ یا دفاع مقدس می‌رسیم. در اواخر دهه ۶۰ و در کنار این جریان کسانی مثل زنده‌یاد سمندریان،زنده‌یاد خسروی و اساتید بزرگ دوباره به صحنه‌های تئاتر برمی‌گردند و یک جریان نیرومند تئاتر هنری علمی را از نو شروع و ادامه پیدا می‌کند. از طرفی یک جریان دیگری در قبل از انقلاب با آقای نصیریان شروع شده بود؛ جریانی که تئاتر ایرانی و تئاتر ملهم از فرم نمایش‌های ایرانی را شکل می‌داد که این‌ها هم مسیر خود را ادامه می‌دهند؛ بنابراین چند جریان را داریم که یا به‌تناوب یا در پس همدیگر شکل می‌گیرند اما هیچ‌کدام به جریان واحد و متحدی تبدیل نمی‌شوند که بتوانیم بگوییم از دل این‌ها یک نظریه دربیاید. می‌توانم بگویم که تئاتر ایران فرد محور است و این فرد محور بودن بسیار اهمیت دارد و ازاین‌جهت نمی‌توانیم بگوییم که یک جریانی ساخته شده است که حالا در مورد آن بتوان نظریه‌پردازی کرد بنابراین باید ببینیم که اول چه جریان‌های اصیل و نیرومندی ساخته شده‌اند.»

    کمبود سیاست‌گذاری کلان فرهنگی داریم

    ‏وی همچنین در بخش دیگری از صحبت‌های خود گفت:«به نظرم ما نباید این راهکار را در پیش بگیریم که در مقابل تئاتر غرب بایستیم و بخواهیم آن را حذف کنیم و خود را در سپری قرار بدهیم که هیچ‌گونه مواجهه‌ای نداشته باشد. باید دو مورد را در نظر بگیریم:یکی مواجهه کامل با تئاتر غرب و یکی هم مواجهه کامل بافرهنگ و ادبیات زمینه‌های اجتماعی و هنری خودمان است؛ هردوی این‌ها می‌تواند کمک بکند و راه‌کارهای بعد را مدیران باید ارائه بدهند.» علوی طلب درباره آینده درام‌نویسی در ایران نیز گفت: «در حوزه درام‌نویسی و توان نویسندگیِ نویسندگان ایرانی احساس کمبود نمی‌کنم و فکر می‌کنم آینده خوبی از لحاظ آموزش وجود دارد به خصوص اینکه اساتید در حال حاضر شیوه‌های نوینی را در امر آموزش در پیش‌گرفته‌اند. اگر کمی به عقب برگردیم، می‌بینیم که درام نویسان بزرگ دنیا حتی کلاس نمایشنامه‌نویسی نرفته‌اند و خود خوانده و خودساخته، نمایشنامه نوشته‌اند. مسئله اصلی ما در آینده تئاتر ایران، مسئله سیاست‌گذاری فرهنگی است. چیزی که شاید بتوان گفت از زمان رضاخان به این‌طرف هم وجود داشته است. بامطالعه کتاب «گزیده اسناد نمایش در ایران» با حجم عظیمی از بروکراسی اداری مواجه می‌شویم که بخش زیادی از آن، معطوف به سانسور نمایش‌ها است البته این بخشی از اسناد است و بخش زیادی قطعاً چاپ نشده است. این بروکراسی عظیمی که در نهاد تئاتر شکل گرفته، تبدیل به غولی شده است و تئاتر در بخش کوچکی از قرارگرفته و آن‌قدر که هنرمندان ما درگیر این بروکراسی و سیاست‌گذاری‌های فرهنگی هستند، درگیر تولید نمایش و مخاطب سازی نیستند؛ زیرا انرژی زیادی را باید صرف این موضوع بکنند. ما الآن کمبود یک سیاست‌گذاری بزرگ فرهنگی را داریم که بتواند همه این سمت‌وسوها را پوشش بدهد و آینده روشنی را برای تئاتر ایران تعیین بکند.»

    در ایران انسجام پژوهشی وجود ندارد

    بهزاد آقاجمالی نیز در بخش پایانی صحبت‌های خود در پاسخ به اینکه درام فارسی چیست و آیا ما درام ایرانی داریم که بتوان آن را ادامه داد و پیشینه‌ای برای تئاتر ایران دانست گفت: «این سؤال می‌تواند بسیار پر مناقشه باشد پاسخ من این است که بله درام ایرانی داریم. هر درامی که در محدوده فرهنگی سیاسی و اجتماعی ایران به زبان فارسی و زبان‌هایی که به این گفتمان متصل هستند، نوشته شده باشد، درام ایرانی هستند اما باید این را در نظر گرفت که نگاه جهانی به تاریخ تئاتر یک نگاه مرکزگرا است؛ مثلاً خیلی از نسخه‌های نمایشی در چین یا اپرای پکن و شکل‌هایی از نمایش‌های سنتی ژاپن نمایشنامه یا درام محسوب نمی‌شوند.» آقا جمالی درباره آینده نمایشنامه‌نویسی در ایران با توجه به آموزش درام‌نویسی در دانشگاه‌ها، محافل آکادمیک و غیر آکادمیک و همچنین فرایند تحلیل تئوری درام در ایران گفت: یک نگاه به آینده نگاه افلاطونی است او یک اتوپیا را در نظر می‌گیرد و می‌گوید که باید به آن برسیم. نگاه دیگر می‌گوید که آینده در ادامه سنت است و نمی‌توانیم آن را تغییر دهیم. نگاه دیگر می‌گوید آینده یک سیکل است، چرخش و تکرار است، آینده در گذشته تکرار شده است. حال اگر بخواهیم آینده تئاتر را پیش‌بینی کنیم و به‌واسطه این حدس بتوانیم کاری برای آن انجام بدهیم، باید ببینیم که در چه موضعی هستیم. آیا در موضع مدیریت هستیم؟ در این موضع اگر باشیم همان نگاه افلاطونی را مدنظر قرار می‌دهیم. بدین معنی که یک پارادایم را تعریف می‌کنیم و آنچه رخ می‌دهد باید شبیه این پارادایم باشد که می‌شود سیاست‌گذاری فرهنگی برای آینده تئاتر که از نظر سیاستمداران و مدیران به همین صورت است؛ اما اگر بخواهیم آنچه را که تجربه کردیم را مدنظر قرار دهیم، من فکر می‌کنم همچنان یک سردرگمی و بلاتکلیفی می‌تواند وجود داشته باشد؛ زیرا چیزی که ما در ایران به‌عنوان دانشگاه تئاتر می‌شناسیم، یک وضعیت پارادوکسیکالی دارد. تعداد زیادی دانشجو جذب می‌شود بدون اینکه به این فکر شود که آینده آن‌ها چه می‌شود. بخش عمده‌ای از دانشجویان به کارهایی جذب می‌شوند که اصلاً به تئاتر ارتباطی ندارد. من فکر می‌کنم این پارادوکس باید اول حل شود، آن‌وقت می‌توان در مورد آینده تئاتر دانشگاهی صحبت کنیم زیرا ادامه همین چیزی است که کاشته شده. چیزی که مفهوم آینده تئاتر را می‌سازد یک مسئله پارادایم ساز است؛ یعنی اگر بخواهیم آینده را واضح کنیم، باید الگوسازی کنیم و این فقط کار کسی است که در رأس هرم قدرت، دولت و دانشگاه قرار می‌گیرد و تعیین می‌کند که آینده چگونه باشد. اگر نخواهیم این را قبول کنیم در آن صورت حرف زدن از آینده ریسک است و نمی‌توانیم آن را کشف کنیم. البته صحبت کردن درمورد آینده، نیاز به یک‌جور جامعیت و همگن بودن پژوهش نیز دارد؛ یعنی آن چیزی که ما در ایران اصلاً نمی‌بینیم و انسجام پژوهشی وجود ندارد.»

    یادآور می‌شود،دانشکده هنر دانشگاه سوره،با همکاری مرکز هنرهای نمایشی خانه تئاتر ایران و مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری برگزاری سمپوزیوم «آینده تئاتر ایران» را به عهده داشت.

    گزارش از سودابه زیارتی – ایران تئاتر

  • انجمن علمی هنرهای نمایشی به سراغ آموزش مجازی تئاتر می‌رود

    انجمن علمی هنرهای نمایشی به سراغ آموزش مجازی تئاتر می‌رود

    انجمن علمی هنرهای نمایشی ایران روز ۷ دی سمپوزیوم «آموزش مجازی تئاتر؛ ظرفیت‌ها و چالش‌ها» را برگزار می‌کند.

    رحمت امینی رئیس هیأت مدیره انجمن علمی هنرهای نمایشی، درباره این انجمن علمی به تئاتر آنلاین گفت: انجمن علمی هنرهای نمایشی از جمله انجمن‌های علمی است که با حضور استادان و دانشجویان مقطع دکترا و ارشد زیر نظر وزارت علوم شکل گرفته است. انجمن علمی قالبی از یک پژوهشگاه است که برنامه‌های متعددی اعم از برگزاری سمینارها و انجام پروژه‌های بزرگ علمی و پژوهشی و برگزاری دوره‌های مختلف را برگزار می‌کند.

    وی درباره برگزاری اولین برنامه انجمن علمی هنرهای نمایشی ایران، توضیح داد: قرار است سمپوزیوم «آموزش مجازی تئاتر؛ ظرفیت‌ها و چالش‌ها» به عنوان اولین برنامه انجمن در روز ۷ دی برگزار شود. در این سمپوزیوم اکرم قاسم‌پور عضو هیات علمی دانشگاه سوره، سیمین امیریان عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، محمدحسین ناصربخت عضو هیات علمی دانشگاه هنر و بهزاد آقاجمالی مدرس و پژوهشگر حوزه تئاتر در ۲ پنل جداگانه به سخنرانی می‌پردازند.

    امینی تأکید کرد: برگزاری سمینارها با موضوعات گوناگون به صورت مشترک با دانشگاه‌های هنری برنامه‌های پیش‌روی انجمن علمی هنرهای نمایشی هستند.

    سمپوزیوم «آموزش مجازی تئاتر؛ ظرفیت‌ها و چالش‌ها» با مشارکت دانشگاه سوره، روز سه‌شنبه ۷ دی، از ساعت ۱۶ تا ۲۰ برگزار می‌شود.

  • محمدحسین نیرومند مشاور وزیر در امور هنری و سینمایی شد

    محمدحسین نیرومند مشاور وزیر در امور هنری و سینمایی شد

    با حکمی از سوی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی محمدحسین نیرومند مشاور وزیر در امور هنری و سینمایی شد.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمدمهدی اسماعیلی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در حکمی محمدحسین نیرومند را به عنوان مشاور هنری و سینمایی خود منصوب کرد.

    در حکم محمدمهدی اسماعیلی خطاب به محمدحسین نیرومند آمده است:

    «نظر به مراتب ایمانی، مدارج هنری، تجارب و سوابق ارزشمند کاری در طول سالیان متمادی و برخورداری از ویژگی‌های برجسته کارشناسی، جنابعالی را به عنوان مشاور هنری و امور سینمایی منصوب می‌نمایم.

    اطمینان واثق دارم که مشورت‌های کارشناسی مبتنی بر دانش و تجربه می‌تواند به ارتقای کیفی و گسترش مبانی ارزشی در تولیدات هنری و سینمایی بینجامد.

    بدیهی است حوزه‌های سینمایی و هنری از مشاوره‌های کاربردی جنابعالی بهره مند خواهند شد.

    توفیقات روزافزونتان را در پرتو عنایات الهی و تحت هدایت حکیمانه مقام معظم رهبری حضرت آیت الله العظمی امام خامنه ای مدظله العالی مسالت می‌نمایم.»

    محمدحسین نیرومند فارغ التحصیل کارشناسی طراحی صنعتی از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران و دارای گواهینامه درجه یک هنری است.

    وی در دوره‌ای سردبیر و مدیر مسئول کیهان کاریکاتور بود. از جمله سوابق نیرومند می‌توان به مدیر گروه جوان و طرح و برنامه شبکه ۲ سیمای جمهوری اسلامی ایران، سرپرست دفتر طنز مرکز هنرهای تجسمی و معاونت سینمایی حوزه هنری و دبیر شورای ارزشیابی هنرمندان، نویسندگان و شاعران کشور اشاره کرد.

    مشاور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت‌های نهم و دهم و مدیر عامل انجمن سینمایی انقلاب و دفاع مقدس از دیگر سوابق محمدحسین نیرومند است.

    وی در طول فعالیت هنری خود موفق به دریافت لوح تقدیر و نشان طلا از معاونت فرهنگی و تبلیغات جنگ ستاد فرماندهی کل قوا، جایزه ویژه یومیوری شیمبون ژاپن و نشان عالی تجسمی کشور شده و تدریس در دانشکده هنرهای زیبا و صدا و سیمای جمهوری اسلامی و دانشگاه سوره در کارنامه کاری اش دیده می‌شود. نیرومند همچنین تالیفاتی در حوزه هنرهای بصری دارد.

  • گزینه‌های احتمالی معاونت هنری ارشاد چه کسانی هستند؟

    گزینه‌های احتمالی معاونت هنری ارشاد چه کسانی هستند؟

    چند روز بعد از استقرار محمد مهدی اسماعیلی در سمت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گمانه‌زنی‌ها و اسامی مختلفی در محافل غیر رسمی برای زیرمجموعه‌های مختلف مدیریتی وزارت خانه مطرح می‌شود.

    به گزارش تئاتر آنلاین، با حضور محمد مهدی اسماعیلی در سمت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت سیزدهم اسامی مختلفی به صورت غیر رسمی برای پذیرش مسئولیت‌های مختلف زیر مجموعه این وزارت خانه مطرح شده‌اند، اسامی که از برخی از آنها نیز به عنوان معاون هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یاد می‌شود، معاونتی که به طور حتم یکی از پرحاشیه‌ترین و پرخبرترین حوزه‌های فعالیتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش‌های مختلف است.

    دفتر هنرهای تجسمی، دفتر امور موسیقی، اداره کل هنرهای نمایشی، دفتر برنامه‌ریزی و آموزش‌های هنری از جمله نهادهای مهم زیر مجموعه معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هستند که طی این سال‌ها با مسائل و رویدادهای مختلفی رو به رو بوده و مدیران هریک را با چالش‌ها و حاشیه‌های متعددی روبه‌رو ساخته‌اند. این در حالی است که در کنار این مجموعه‌ها، بنیاد فرهنگی هنری رودکی نیز جزو نهادهایی است که در ارتباط مستقیم با فعالیت‌های معاونت هنری یکی از کلیدی‌ترین و البته پرحاشیه‌ترین مجموعه‌هایی است که می‌توانیم در ارتباط با فعالیت‌های این معاونت به آن اشاره کنیم.

    تجربه سال‌های گذشته استقرار وزیر در سمت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نشان داده که گزینه «معاونت امور هنری» یکی از مجموعه‌هایی است که تقریباً زودتر از بقیه معاونت‌های وزارت ارشاد معرفی می‌شود. این در حالی است که قبل و بعد از حضور محمد مهدی اسماعیلی در وزارت خانه مطابق معمول، گزینه‌های مختلفی به صورت غیر رسمی در محافل رسانه‌ای و هنری مطرح شده است. شرایطی که یا ممکن است اسامی آنها از بین گمانه زنی‌های موجود به تحقق بپیوندد یا نه یک گزینه دور انتظار که حتی اسمش نیز در فضای رسانه‌ای کشور مطرح نشده به عنوان معاون امور هنری به اصحاب فرهنگ و هنر معرفی شود. البته طبق شنیده‌های غیر رسمی، اسماعیلی معاون هنری خود را نیز تعیین کرده و قرار است طی روزهای آینده نسبت به معرفی رسمی آن اقدامات لازم را انجام دهد.

    بر اساس گمانه زنی‌هایی که طی روزهای گذشته در محافل غیر رسمی مطرح شده؛ گزینه‌هایی چون محمد حسین ساعی رییس دانشگاه سوره، محمد حسین نیرومند کارشناس فرهنگی و مشاور هنری وزیر اسبق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمد سرشار کارشناس فرهنگی و مدیر فعلی شبکه کودک سیما، حمید نیلی مدیر عامل سابق انجمن هنرهای نمایشی ایران و مدیر فعلی انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس، محمد مهدی افضلی مدیرعامل بنیاد فرهنگی هنری رودکی، به عنوان گزینه‌های احتمالی معاونت امور هنری وزارت ارشاد مطرح شده‌اند.

    برخی از اخبار غیر رسمی نیز از حضور سید محمد مجتبی حسینی معاون فعلی امورهنری وزارت ارشاد به عنوان رییس جدید فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی پس از انتصاب معاون هنری جدید وزارت ارشاد یاد می‌کنند.

    به گزارش تئاتر آنلاین، با حضور محمد مهدی اسماعیلی در سمت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت سیزدهم اسامی مختلفی به صورت غیر رسمی برای پذیرش مسئولیت‌های مختلف زیر مجموعه این وزارت خانه مطرح شده‌اند، اسامی که از برخی از آنها نیز به عنوان معاون هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یاد می‌شود، معاونتی که به طور حتم یکی از پرحاشیه‌ترین و پرخبرترین حوزه‌های فعالیتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش‌های مختلف است.

    دفتر هنرهای تجسمی، دفتر امور موسیقی، اداره کل هنرهای نمایشی، دفتر برنامه‌ریزی و آموزش‌های هنری از جمله نهادهای مهم زیر مجموعه معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هستند که طی این سال‌ها با مسائل و رویدادهای مختلفی رو به رو بوده و مدیران هریک را با چالش‌ها و حاشیه‌های متعددی روبه‌رو ساخته‌اند. این در حالی است که در کنار این مجموعه‌ها، بنیاد فرهنگی هنری رودکی نیز جزو نهادهایی است که در ارتباط مستقیم با فعالیت‌های معاونت هنری یکی از کلیدی‌ترین و البته پرحاشیه‌ترین مجموعه‌هایی است که می‌توانیم در ارتباط با فعالیت‌های این معاونت به آن اشاره کنیم.

    تجربه سال‌های گذشته استقرار وزیر در سمت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نشان داده که گزینه «معاونت امور هنری» یکی از مجموعه‌هایی است که تقریباً زودتر از بقیه معاونت‌های وزارت ارشاد معرفی می‌شود. این در حالی است که قبل و بعد از حضور محمد مهدی اسماعیلی در وزارت خانه مطابق معمول، گزینه‌های مختلفی به صورت غیر رسمی در محافل رسانه‌ای و هنری مطرح شده است. شرایطی که یا ممکن است اسامی آنها از بین گمانه زنی‌های موجود به تحقق بپیوندد یا نه یک گزینه دور انتظار که حتی اسمش نیز در فضای رسانه‌ای کشور مطرح نشده به عنوان معاون امور هنری به اصحاب فرهنگ و هنر معرفی شود. البته طبق شنیده‌های غیر رسمی، اسماعیلی معاون هنری خود را نیز تعیین کرده و قرار است طی روزهای آینده نسبت به معرفی رسمی آن اقدامات لازم را انجام دهد.

    بر اساس گمانه زنی‌هایی که طی روزهای گذشته در محافل غیر رسمی مطرح شده؛ گزینه‌هایی چون محمد حسین ساعی رییس دانشگاه سوره، محمد حسین نیرومند کارشناس فرهنگی و مشاور هنری وزیر اسبق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمد سرشار کارشناس فرهنگی و مدیر فعلی شبکه کودک سیما، حمید نیلی مدیر عامل سابق انجمن هنرهای نمایشی ایران و مدیر فعلی انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس، محمد مهدی افضلی مدیرعامل بنیاد فرهنگی هنری رودکی، به عنوان گزینه‌های احتمالی معاونت امور هنری وزارت ارشاد مطرح شده‌اند.

    برخی از اخبار غیر رسمی نیز از حضور سید محمد مجتبی حسینی معاون فعلی امورهنری وزارت ارشاد به عنوان رییس جدید فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی پس از انتصاب معاون هنری جدید وزارت ارشاد یاد می‌کنند.

  • معاونت امور هنری و دانشگاه سوره تفاهم‌نامه امضا کردند

    معاونت امور هنری و دانشگاه سوره تفاهم‌نامه امضا کردند


    معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و دانشگاه سوره برای اجرای چند پروژه دانشگاهی تفاهم‌نامه همکاری امضا کردند.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، تفاهم نامه همکاری دانشگاه سوره و معاونت امور هنری، روز شنبه ۱۱ اردیبهشت ماه به امضای سید مجتبی حسینی معاون امور هنری و محمدحسین ساعی رییس دانشگاه سوره رسید.

    ارتقای سطح کیفی و کمی آموزش رسمی هنر، کمک به صیانت و ماندگاری هنرهای ملی و محلی، کمک به شناسایی و تربیت استعدادهای درخشان در حوزه هنر، افزایش طرح های مطالعاتی کاربردی در سطح دانشگاه و … از جمله اهداف این تفاهم‌نامه است.

    برگزاری دوره ها و کارگاره های آموزشی در حوزه سیاستگذاری، اقتصاد و فلسفه هنر و حوزه های بینارشته ای هنر، استفاده از ظرفیت های طرفین برای همکاری های متقابل در برنامه های هنری، تعاملات علمی، فرهنگی، هنری، مطالعاتی و آموزشی در راستای ارتقای همکاری مشترک، همکاری در برگزاری همایش با رویکرد هنری از جمله موضوع ها و زمینه های این تفاهم‌نامه است.

    این تفاهم‌نامه با حضور سید مجتبی حسینی معاون امور هنری، احمد صدری مشاور معاون امور هنری و دبیر شورای ارزشیابی هنرمندان، نویسندگان و شاعران، مجید فروغی مدیر روابط عمومی معاونت هنری، محمدحسین ساعی رییس دانشگاه سوره، محمد شهبازی معاون دانشجویی و فرهنگی، یوسف خجیر معاون پژوهشی و سرپرست دانشکده فرهنگ و ارتباطات، کاظم نظری رییس دانشکده هنر، مهران هوشیار عضو هیات علمی دانشکده هنر و سید امین موسوی رییس حوزه ریاست و روابط عمومی دانشگاه سوره به امضا رسید.

  • انتقاد از فقدان قوانین مناسب در حوزه «هنر»/ خلاقیت را کشته‌ایم!

    انتقاد از فقدان قوانین مناسب در حوزه «هنر»/ خلاقیت را کشته‌ایم!


    نشست «تجلی آرمان های انقلاب اسلامی از منظر هنرهای اسلامی و صنایع خلاق» به میزبانی دانشگاه سوره با حضور سید مجتبی حسینی معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی معاونت هنری وزارت ارشاد، سعید زاویه مدرس دانشگاه، مینا صدری مدرس دانشگاه به همراه سید محمد مجتبی حسینی معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در نشست تخصصی که به همت دانشگاه سوره تهران به دبیری مهران هوشیار برگزار شد، از «تجلی آرمان‌های انقلاب اسلامی از منظر هنرهای اسلامی و صنایع خلاق» سخن گفتند.

    معاون هنری وزیر ارشاد و طرح یک انتقاد پژوهشی

    در ابتدای این نشست سید مجتبی حسینی، معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کشور ما حدود یک درصد از خاک و یک درصد از جمعیت جهان را دارد اما میراث دار ۱۰ درصد از مواریث فرهنگی است. با توجه به ترکیب جمعیتی قرون گذشته می‌توان دریافت که چه پشتکاری سبب شده چنین سهم ثمینی از آثار فرهنگی و هنری برای امروز به یادگار بماند. فرهنگ و هنر یکی از صفاتی است که کشور ما را در جهان با آن می‌شناسند، و در هر گوشه و هر دوره تاریخی کشور ما مملو از آثار فراوان بوده و هست. در زمینه هنر در ۴۰ سال گذشته کشور ما از جنبه‌هایی رشد و پیشرفت چشمگیری داشته است اما متاسفانه به دلیل اینکه عمدتاً در زمینه هنر مباحث بیشتر به صورت بیان کلیات و کیفیت مورد توجه بوده است و پیمایش جدی در حوزه هنر انجام نشده است، گاهی اوقات موضوع دچار کژتابی‌هایی می‌شود و آمار و اطلاعاتی که از پهنه هنر لازم است تا بر اساس آن برنامه‌ریزی و شرایط هنر تمهید شود، فراهم نشده است.

    وی افزود: یکی از اقداماتی که از حدود سه سال پیش در معاونت هنری، مورد توجه قرار گرفت استخراج آمار و اطلاعاتی بود که روشن کند هنر در چه شرایطی قرار دارد، چه ویژگی‌هایی دارد و پراکنش علاقه مندان هنر از در مناطق جغرافیایی و گروه‌های مختلف چگونه است. در سه سال گذشته بخشی از این اطلاعات کنار هم قرار گرفت تا بتواند تا حدودی تصویری نزدیک به واقعیت از هنر ارائه کند و بر اساس آن شرایط متناسب با ویژگی‌ها و ضرورت‌های هنر طراحی شود. در حالی که در ابتدای انقلاب اسلامی تعداد دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی هنر در کشور کمتر از ۱۰ مرکز بوده، امروز به بیش از ۲۵۰ مرکز افزایش یافته با توجه به اینکه جمعیت کشور در این مدت حدود دو و نیم برابر شده است. در سال ۱۳۶۷ جمعیتی بالغ بر ۵ هزار ۶۳۰ نفر در دانشگاه‌های هنر تحصیل می‌کردند که این آمار در سال ۱۳۹۷ به ۲۹۶ هزار و ۱۱۰ نفر رسیده است. در سال ۱۳۶۷ تعداد آموزشگاه‌های آزاد هنری کمتر از ۷۰۰ آموزشگاه بوده و در سال ۱۳۹۷ به شش هزار آموزشگاه رسیده است و امروز ۶۳۲۸ آموزشگاه آزاد هنری در کشور وجود دارد.

    معاون هنری وزیر ارشاد: وقتی منابع انسانی هنر افزایش یافته، منابع اعتباری که باید بر موضوعات هنر تقسیم می‌شده، کاهش داشته است نقدهای وارده به اعتبار و بودجه هنر درست است

    معاون هنری وزیر ارشاد گفت: در ۴۰ سال گذشته حدود یک و نیم میلیون نفر فارغ‌التحصیل هنر از دانشگاه‌ها هستند که از بین آنها حدود ۴۷۰ هزار نفر فارغ‌التحصیل گرافیک هستند. بر اساس مرکز آمار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در سال ۱۳۸۵ حدود ۱۳۰۰ نمایشگاه هنرهای تجسمی برگزار شده که این تعداد در سال ۱۳۹۷ به ۴ هزار و ۲۵۷ نمایشگاه در سال رسیده است. در سال ۱۳۸۵، سه هزار عنوان نمایش و ۶۰۰ کنسرت موسیقی در کشور اجرا شده و در سال ۱۳۹۷ تعداد ۷ هزار و ۱۹۸ عنوان نمایش روی صحنه رفته و ۵ هزار ۶۱۸ کنسرت اجرا شده است. نسبت فارغ‌التحصیلان هنر در کشور ما هم به کل فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌ها حدود ۸ درصد است در حالی که این نسبت در کشورهایی مانند هلند، سوئد، فرانسه و آلمان کمتر است. مجموع منابع انسانی هنر غیر از برنامه‌هایی مانند اجرای موسیقی، نمایش و برگزاری نمایشگاه، موجب افزایش تعداد جشنواره‌ها شده است که گاهی جشنواره‌ها نقش مهمی در معرفی هنرمندان بویژه هنرمندان جوان داشته‌اند و گاهی تعدد و تکثر آنها به آسیبی به عنوان جشنواره زدگی تبدیل شده است. در سال ۱۳۹۷ تعداد جشنواره‌های هنری (تئاتر، موسیقی، هنرهای تجسمی و مد و لباس) ۴۴۸ جشنواره و در سال ۱۳۹۸ تعداد ۳۶۴ جشنواره بوده است. سالن‌های هنری و امکانات نیز در این سال‌ها افزایش یافته و امروز حدود ۱۴۰۰ موسسه هنری تک منظوره، بیش از ۵۵۰ نگارخانه، بیش از ۷۵۰ گروه تئاتر و ۱۰۵۰ سالن تئاتر وجود دارد.

    حسینی درباره اعتبار هنر گفت: در کنار ثروت ارزشمند توسعه انسانی و برنامه‌ها و رویدادهای هنری اما همچنان نقدهایی به اعتبار و بودجه هنر مطرح می‌شود که نقد درستی است از این منظر که اعتبار هنر به سیاق سال‌های قبل که خانواده هنر به این گستردگی نبود، افزایش یافته اما این افزایش در تناسب با گستره تاثیرگذاری و منابع انسانی هنر نبوده است. وقتی منابع انسانی هنر افزایش یافته، منابع اعتباری که باید بر موضوعات هنر تقسیم می‌شده، کاهش داشته است. در حوزه فرهنگ و هنر، گردشگری و تربیت بدنی ۲ تا ۵/۲ درصد بودجه کشور تامین شده و از این مبلغ اعتبار ۲۲ درصد در اختیار فرهنگ و هنر است. که از میزان بودجه فرهنگ و هنر حدود یک سوم به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تعلق می‌گیرد. در واقع اعتبار و بودجه حوزه هنر (تئاتر، موسیقی، هنرهای تجسمی و مد و لباس) کمتر از یک صدم درصد اعتبارات عمومی کشور است. بنابراین زمانی که با یک خانواده گسترده در هنر روبه‌رو هستیم، این اعتبار عدد نارسایی است.

    حمایت از هنر اتفاق نخواهد افتاد مگر…

    وی در بخش دیگری از این نشست به موضوع اقتصاد هنر اشاره کرد و توضیح داد: اقتصاد هنر از حوزه‌هایی است که در سال‌های اخیر بیشتر مورد توجه قرار گرفته است. اقتصاد هنر با توجه به نیاز به سرمایه کمتر نسبت به بسیاری از حوزه‌های دیگر، بازگشت سرمایه در دوره کوتاه و ارزش افزوده فراوان یکی از اقتصادهای نزدیک به اقتصاد مقاومتی است که در شرایطی مانند امروز می‌تواند استراتژی قابل توجهی باشد و باید به موضوع هنر از این منظر توجه کرد. از سوی دیگر بسیاری از نیازهای هنر در قالب‌های تدوین یافته ارائه نشده است و هنرمندان نیز در این سال‌ها بیشتر به آموزش هنر پرداخته‌اند و راه‌های دیگر اقتصاد هنر کمتر مورد توجه قرار گرفته است.

    معاون هنری وزیر ارشاد تصریح کرد: حمایت از هنر اتفاق نخواهد افتاد مگر قوانین متناسبی درباره توسعه هنر، فعالیت‌های هنری و صنایع وابسته به آن تدوین شود. ما در هنر با فقدان قوانین مناسب مواجه هستیم. به عنوان مثال هنرمندان در زمینه عرضه آثار باید قوانین روشنی برای مالیات داشته باشند و مالیات ارزش افزوده در عرصه هنر نیازمند بازنگری است و قوانینی برای بیمه بیکاری و پوشش بیمه‌ای آثار هنری نیازاست.

    رسانه سطح هنری و فرهنگی ما را نشان نمی‌دهد

    در ادامه این نشست نیز، سید سعید احمدی زاویه در ابتدای سخنان خود از حضرت امام خمینی (ره) یاد کرد و گفت: امام راحل باعث شدند امروزه ما با آرامش به حیات خود ادامه دهیم و همواره آن چیزی که به آن افتخار می‌کنیم، مربوط به همین تاریخ است که مرهون اعمال خلاقانه است.

    وی درباره تنگناهای خلاقیت در عرصه هنرهای سنتی افزود: خلاقیت پدیده‌ای بسیار ارزشمند است که در خیلی موارد خلاقیت همان نوآوری تلقی می‌شود در حالی که این دو مفهوم متفاوت است، ما در واقع بیش از صد تحلیل متفاوت از خلاقیت می‌توانیم در آراء دیگران پیدا کنیم. به عنوان نمونه فرانکن در کتاب انگیزه انسانی سه دلیل انگیزه افراد برای خلاقیت را بیان‌کرده است که نیاز به تحرک جدید، نیاز به انفعال ایده‌ها و نیاز به حل مشکلات دارد.

    احمد زاویه: ما خلاقیت را در بین هنرمندان کشتیم و این وضعیت مناسب نیست یکی از دلایلش گماردن کسانی بود که در سیستم مدیریتی حضور داشتند که نه تنها خلاق نبودند بلکه کارنامه مناسبی هم ارائه ندادند احمدی زاویه در ادامه به نقش هنرمندان در خلاقیت اشاره کرد و گفت: اگر ما بخواهیم نقش هنرمندان را بررسی کنیم، رسانه سطح هنری و فرهنگی ما را نشان نمی‌دهد ولیکن اصلأ قابل استناد نیست؛ مقصر وضع موجود هم وزارت ارشاد نیست بلکه مشکلی است که به‌خاطر عدم توجه و عدم خلاقیت به وجود آمده است به همین منظور پیتر برگر، بیش از صد تحلیل در مورد خلاقیت بیان کرده که شامل فرآیند حساس شدن به مشکلات و کمبودها جستجوی راه حل، ایجاد حدس و آزمایش و موارد دیگر که قابل تأمل می‌شود.

    وی به تعریف خیال و تخیل پرداخت و افزود: گریگوری‌کوری می‌گوید ما یک خیال داریم یک تخیل، هنرمندان باید کار کنند تا بتوانند تخیلات خود را بروز دهند ما خیال می‌کنیم که داریم کار موسیقی، تئاتر یا هر هنری انجام می‌دهیم اما این‌چنین نیست چرا که ذوق و خلاقیت‌ها کاهش پیدا کرده و در آخر باید گفت: صنایع دستی، معرف مناسبی برای نمایش خلاقیت بالا و کم هستند.

    احمدی زاویه اذعان کرد: ما خلاقیت را در بین هنرمندان کشتیم و این وضعیت مناسب نیست یکی از دلایلش گماردن کسانی بود که در سیستم مدیریتی حضور داشتند که نه تنها خلاق نبودند بلکه کارنامه مناسبی هم ارائه ندادند و ما باید در فرهنگمان، میل به دانستن را پرورش دهیم.

    نقش بانوان نگارگر و آرمان‌های انقلاب اسلامی

    مینا صدری به عنوان آخرین سخنران این نشست در خصوص نقش بانوان نگارگر و آرمان‌های انقلاب اسلامی گفت: نگارگری به عنوان یکی از هنرهای اصیل ایرانی که مصور کننده‌های رویدادهای اجتماعی و مذهبی و واقعیت‌ها بوده است، برخی از آثار به جا مانده و مکاتب نشان می‌دهد که زنان نقش موثر و فعالی در تاریخ هنر داشته‌اند و نقطه نظرهای قابل تأملی به‌دست می‌آوریم که در دوره انقلاب اسلامی نیز اتفاق افتاده است.

    وی با بیان این‌که اسم هنرمندان زن نگارگر از قرن ۱۰ یعنی دوره صفویه ثبت شده است افزود: در دوره انقلاب اسلامی با راه یافتگی به نمایشگاه‌های تخصصی مشاهده می‌شود که بیش از ۳۰۰ بانوان نگارگر داریم و ما قبل از انقلاب موضوعاتی که به شهادت و پاسداری بپردازد را نداشتیم.

  • دانشگاه سوره در هفته هنر انقلاب چه برنامه هایی دارد؟

    دانشگاه سوره در هفته هنر انقلاب چه برنامه هایی دارد؟


    دانشکده هنر سوره به همت معاونت پژوهشی دانشگاه سوره ویژه برنامه هایی را به مناسبت هفته هنر انقلاب اسلامی و گرامیداشت سالروز شهادت سید مرتضی آوینی برگزار می کند.

    به گزارش تئاتر آنلاین به نقل از روابط عمومی دانشگاه سوره، به همت دانشکده هنر سوره و با همکاری معاونت پژوهشی، ویژه برنامه‌های هفته هنر انقلاب اسلامی و گرامی داشت سالروز شهادت سید مرتضی آوینی در دانشگاه سوره برگزار می‌شود.

    یوسف خجیر معاون پژوهشی دانشگاه سوره گفت: همزمان با آغاز هفته هنر انقلاب اسلامی ویژه برنامه‌های گرامی داشت سالروز شهادت سید مرتضی آوینی به همت دانشکده هنر دانشگاه سوره با همکاری معاونت پژوهشی، از روز جمعه ۲۰ فروردین ۱۴۰۰ در دانشگاه سوره برگزار می‌شود.

    وی یادآور شد: هدف از برگزاری این برنامه ها ترویج هنر انقلاب، بازتاب توانمندی هنری دانشگاه سوره، اعضای هیأت علمی، استادان، دانش آموختگان و دانشجویان است.

    خجیر در رابطه با چگونگی برگزاری این ویژه برنامه ها افزود: ویژه برنامه‌های هفته هنر انقلاب اسلامی و گرامی داشت سالروز شهادت سید مرتضی آوینی از روز جمعه ۲۰ فروردین ماه آغاز می‌شود و تا روز چهارشنبه ۲۵ فرودین ۱۴۰۰ نیز ادامه دارد؛ این ویژه برنامه به دو صورت حضوری و مجازی نیز در بخش های مختلف برگزار می‌شود.

    وی ادامه داد: ویژه برنامه های حضوری۳ اجراهای محیطی و پرفورمنس متروی شادمان، انقلاب و تئاتر شهر را در روزهای جمعه، شنبه، یکشنبه، دوشنبه و سه شنبه ساعت ۱۳ الی ۱۹ را در بر می‌گیرد و همچنین نمایش فیلم مستند در روزهای شنبه، یکشنبه، دوشنبه، سه شنبه و چهارشنبه ساعت ۸ تا ۱۰ در سالن سینمای دانشکده هنر سوره برگزار می‌شود.

    خجیر با بیان اینکه ویژه برنامه‌های مجازی هفته هنر انقلاب اسلامی شامل ۲۷ برنامه متفاوت در هفته می‌شود گفت: نخستین ویژه برنامه‌های مجازی هفته هنر انقلاب اسلامی از روز شنبه ۲۱ فرودین ماه ساعت ۱۰ تا ۲۱ آغاز خواهد شد و به مدت ۵ روز تا روز چهارشنبه ۲۵ فروردین ادامه دارد؛ برنامه‌های روز شنبه شامل نشست‌های «معمار، جامعه و معماری در تمدن نوین اسلامی»، «حیات موسیقایی شهید آوینی و موسیقی در حوزه هنری انقلاب اسلامی» و «آسیب‌شناسی متن‌های نمایشی تولید شده دربارۀ رویدادهای سیاسی تاریخ ایران پس از انقلاب، از منظرمؤلّفه‌های دراماتیک» می‌شود.

    وی ادامه داد: در روز یکشنبه نیز نشست هایی با موضوعات «انقلاب و سینما(سینمای مستند فلسطین و نقش آن در مقاومت انقلابی)»، «تحول فیلمبرداری سینمایی پس از آن انقلاب اسلامی»، «تصویراستعمارستیزی در ژانر تاریخی سینمای ایران»، «پنل گفت و گویی انقلاب اسلامی و سینمای ایران»، «میزگرد عرّفی و تحلیل رمان‌های برگزیدۀ تاریخ ادبیات دفاع مقدّس از منظر مؤلّفه‌ها و ساختارهای دراماتیکف با هدف شناخت ظرفیت‌های نمایشی این آثار برای اقتباس»، نشست «مروری بر چهار دهه نقاشی انقلاب» و نشست و میزگرد تخصصی «کارتون انقلابی و انقلاب کارتون (بررسی سیرتطور کارتون انقلاب و جنگ تحمیلی در ایران از سال ۱۳۵۶ تا ۱۳۶۰)» و ارائه‌ کارتون‌های انقلاب برگزار می شود.

    معاون پژوهشی دانشگاه سوره در رابطه با ویژه برنامه‌های روز دوشنبه و سه شنبه افزود: نشست «جستاری بر جشنواره‌های عکاسی پس از انقلاب اسلامی ایران»، «بازخوانی پایان‌نامه‌ کارشناسی ارشد عکاسی دانشگاه سوره» با عنوان «واکاوی روایت تصویری ساسان مویدی از بمباران‌های تهران در زمان جنگ تحمیلی با رویکرد نشانه شناسی اجتماعی»، نشست «تأثیرات انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی بر عکاسی مستند ایران»، نشست «نقد آثار انیمیشن دانشجویی با موضوعات انقلاب، جنگ و دفاع»، نشست «وضعیت نمایشنامه نویسی کودک و نوجوان پس از انقلاب اسلامی»، نشست «تحلیل جایگاه جشنواره‌ها در سینمای پس از انقلاب»، نشست «نقد آثار انیمیشن دانشجویی با موضوعات انقلاب، جنگ و دفاع»، نشست «بهاران خجسته باد موسیقی انقلاب و سیر تحول آن» و نشست «تجلی آرمان‌های انقلاب اسلامی از منظر هنرهای سنتی و صنایع خلاق» نیز طی این ۲ روز برگزار می‌شود.

    وی افزود: ویژه برنامه‌های روز چهارشنبه نیز شامل برنامه «همگامان گرافیک انقلاب»، «رستاخیز حج در عکس‌های کمال‌الدین شاهرخ»، نشست «چالش‌های عمده انقلاب اسلامی در برخورد باهنرهای ارتباط بصری تعاملی و جشنواره تئاتر فجر و تئاتر انقلاب» و نشست «مروری بر چهار دهه دیوارنگاری انقلاب» می‌شود. بخش مجازی ویژه برنامه‌ها علاوه بر نشست‌ها، نمایشنامه‌خوانی و پخش فیلم و اجراهای دانشجویان نمایش عروسکی را نیز در بر می‌گیرد.

  • سلسله نشست‌های نقد کتاب «دانشگاه سوره» آغاز می‌شود

    سلسله نشست‌های نقد کتاب «دانشگاه سوره» آغاز می‌شود


    معاونت پژوهشی با همکاری دانشکده هنر دانشگاه سوره از دوشنبه ۲۸ مهرماه نشست نقد کتاب خود را آغاز می‌کند.

    به گزارش تئاتر آنلاین، معاونت پژوهشی دانشگاه سوره با همکاری دانشکده هنر این دانشگاه از دوشنبه ۲۸ مهرماه سلسله نشست های نقد کتاب خود را آغاز می‌کند. در این مجموعه نشست ها هر هفته به نقد یکی از کتاب‌های مرتبط با یکی از رشته‌های هنری پرداخته می‌شود.

    در هفته نخست این برنامه که کتاب «شگردهای نمایشنامه نویسی» نوشته علی حاجی ملاعلی با حضور فرزاد معافی غفاری با میزبانی رامتین شهبازی از ساعت ۱۸ تا ۲۰ به صورت برنامه مجازی نقد میشود.

    کتاب شگردهای نمایشنامه نویسی؛ که توسط انتشارات ساقی به چاپ رسیده است، انواع شگردها، فنون و تمهیدات نوشتن یک نمایشنامه را آموزش می‌دهد. این شگردها بسیار متنوع، گسترده و جامع هستند و خواننده می‌تواند متناسب با معیارهای زیبایی شناسی خود از آن‌ها بهره ببرد.همچنین این کتاب روشی برای تجزیه و تحلیل و درک نمایشنامه‌های مختلف در اختیار خواننده قرار می‌دهد.

    دانشگاه سوره با هدف آشنا سازی دانشجویان و علاقمندان به آثار علمی در حوزه هنر و در راستای رسالات آموزشی و پژوهشی خود این سلسله برنامه را تدارک دیده است.

    به همین منظور عموم علاقمندان به صورت آزاد می‌توانند روز دوشنبه ۲۸ مهرماه ساعت ۱۸ با مراجعه به سایت دانشگاه سوره به آدرس www.soore.ac.ir با انتخاب اعلان افقیاین نشست به شکل مستقیم وارد صفحه برگزاری برنامه شوند.

    جلسات بعدی این برنامه پنجم و دوازدهم آبان ماه به ترتیب با محوریت کتب اوزو و بوطیقای سینما اثر دیوید بوردول و کتاب نمایشنامه نویسی انیمیشن اثر امیر مسعود علمداری برگزار خواهد شد.